Thứ hai, 26/1/2026, 09:15 (GMT+7)
Thủ tướng Carney khẳng định ông không có ý định theo đuổi thỏa thuận thương mại tự do với Trung Quốc, sau khi ông Trump dọa áp thuế 100% với Canada.
“Những gì chúng tôi mới đạt được với Trung Quốc là để khắc phục một số vấn đề phát sinh trong vài năm qua”, Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 25/1 cho hay, nhắc đến kết quả chuyến thăm Bắc Kinh hồi giữa tháng. “Chúng tôi không có ý định theo đuổi thỏa thuận thương mại tự do với Trung Quốc hay bất kỳ nền kinh tế phi thị trường nào khác”.
Theo ông, trong thỏa thuận thương mại tự do giữa Canada với Mỹ và Mexico, các bên cam kết không đàm phán hoặc ký kết hiệp định thương mại tự do với “các nền kinh tế phi thị trường” nếu không thông báo trước.
Thủ tướng Canada Mark Carney tại Bắc Kinh, Trung Quốc ngày 15/1. Ảnh: Reuters
Tuyên bố được ông Carney đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dọa áp thuế 100% đối với hàng nhập khẩu từ Canada nếu nước này đạt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc. Ông Trump cho rằng Trung Quốc sẽ tìm cách tận dụng Canada để né thuế nhập khẩu của Mỹ.
“Nếu Carney nghĩ có thể biến Canada thành một ‘cảng trung chuyển’ để Trung Quốc đưa hàng hóa và sản phẩm vào Mỹ, ông ta đã nhầm to”, ông Trump viết.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng nói rằng “không thể để Canada trở thành cửa ngõ để Trung Quốc đổ hàng hóa giá rẻ vào Mỹ”.
Năm 2024, Canada tiếp bước Mỹ khi áp thuế 100% đối với xe điện và 25% đối với nhôm thép nhập khẩu từ Trung Quốc. Bắc Kinh đáp trả bằng cách áp thuế nhập khẩu 100% đối với dầu và khô dầu cải (canola), 25% đối với thịt lợn và hải sản của Canada.
Trong chuyến thăm Trung Quốc giữa tháng này, Thủ tướng Carney đi ngược lập trường của Mỹ khi đồng ý cắt giảm mức thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc, đổi lại Bắc Kinh hạ thuế các mặt hàng xuất khẩu nói trên của Canada.
Ông Carney cho biết Canada sẽ áp dụng hạn ngạch hàng năm ban đầu là 49.000 xe điện nhập khẩu Trung Quốc với mức thuế 6,1%, và con số này sẽ tăng dần lên khoảng 70.000 trong 5 năm. Ông lưu ý trước năm 2024, Canada không áp đặt hạn ngạch nào đối với xe điện Trung Quốc.
Theo ông, hạn ngạch ban đầu này chỉ tương đương khoảng 3% trong tổng số 1,8 triệu xe được bán ra hàng năm tại Canada, đồng thời nhấn mạnh rằng đổi lại, Trung Quốc dự kiến bắt đầu đầu tư vào ngành công nghiệp ôtô Canada trong vòng ba năm tới.
Lãnh đạo Canada và Mỹ gần đây khẩu chiến liên quan việc chính quyền Trump muốn sở hữu đảo Greenland của Đan Mạch. Tổng thống Mỹ ngày 22/1 tuyên bố rút lại lời mời Canada tham gia Hội đồng Hòa bình do ông khởi xướng với mục tiêu chấm dứt các cuộc xung đột trên toàn cầu.
Huyền Lê (Theo AP)
