Ôn thi tốt nghiệp THPT và luyện đề trong thời gian dài khiến nhiều thí sinh dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi, chán nản và đuối sức. Các thủ khoa cho rằng đó là khi cơ thể đã muốn “đình công”. Vậy cách nào để vượt qua?
Ôn thi tốt nghiệp THPT: Khi cơ thể “hết pin”
Có lẽ không thí sinh nào có thể tránh khỏi giai đoạn đuối sức và chán nản khi ôn thi tốt nghiệp THPT, trạng thái thường được gọi là “burnout” (kiệt sức trong học tập hoặc nghề nghiệp).
Đặng Trúc Gia Thảo, thủ khoa ĐH Kinh tế TP.HCM năm 2025, cho biết “burnout” là khi cơ thể và não bộ muốn “đình công”. Cụ thể, sau khi làm việc, luyện đề trong một thời gian rất dài, bỗng nhiên đến một ngày bạn cảm thấy không thể tiếp thu kiến thức mới được nữa. Hay trường hợp mọi người không muốn luyện bất kỳ cái đề nào nữa, vì cảm thấy có cố gắng bao nhiêu cũng không thể nào tiến bộ hơn… Từ đó dẫn đến những suy nghĩ tiêu cực, hoài nghi về bản thân.
Đây là trạng thái khó tránh khỏi nên thí sinh phải học cách đối diện. Theo Gia Thảo, “burnout” là một tín hiệu của cơ thể báo cần có thời gian để nghỉ ngơi, nạp thêm năng lượng. Vì thế, khi gặp tình trạng này, mọi người không nên vội cầm điện thoại để tìm đến những hình thức giải trí nhanh như lướt mạng xã hội… Vì đó chỉ là giải pháp tạm thời, khi không dùng điện thoại nữa, trạng thái vẫn quay trở về như cũ và mọi người vẫn tiếp tục mắc kẹt trong giai đoạn chán chường.
Vậy làm sao đối diện với “burnout”? Cô bạn thủ khoa gợi ý: “Mọi người hãy học cách khơi gợi để có hứng thú trong quá trình ôn tập. Tức là ngay từ đầu bản thân cần xác định việc luyện đề không phải là một trạng thái ép buộc. Mình biết mỗi bạn đều đặt ra một mục tiêu cho bản thân là đạt được bao nhiêu điểm, đậu vào trường này, ngành kia… Điều này không sai nhưng không nên quá ép buộc bản thân. Thay vào đó phải biết cách tận hưởng cách mọi người làm đề, phải thật sự có niềm hứng thú nhất định đối với việc giải những câu khó… Kiểu như là khi giải được câu khó, vượt qua được một thử thách… cảm giác rất thích và sung sướng”.
Gia Thảo cho biết “burnout” là trạng thái khó tránh khỏi khi ôn thi trong thời gian dài, nên phải học cách để đối diện
ẢNH: NVCC
Các bạn đừng dành quá nhiều thời gian cho việc luyện đề. Nhồi nhét quá nhiều không phải là cách học hiệu quả, mà hãy học đúng cách, học đúng ý và nhớ đúng câu, cũng như nhớ đúng công thức để có thể áp dụng nhanh nhất khi làm bài thi.
Thủ khoa Đặng Trúc Gia Thảo
Đừng dành quá nhiều thời gian cho việc luyện đề
Tuy nhiên, cách làm sao để tìm được cảm giác này trong lúc đang “burnout” thì không phải thí sinh nào cũng biết. Theo Gia Thảo, hãy tìm những đề thật sự lạ trên mạng, những đề mà bản thân chưa bao giờ gặp và thử giải. Những đề lạ này có thể khơi gợi lại cảm hứng cho bạn, và hãy chú ý thật nhiều dữ kiện cũng như liên kết nhiều kiến thức để giải đề đó. Điều này giúp não bộ có thể tập trung theo kiểu đang trải nghiệm cái mới. “Qua cái mới sẽ giúp kích thích khả năng tư duy mới của não bộ. Từ đó sẽ có cảm giác thích thú, muốn chinh phục đề đó”, Thảo nói.
Trong trường hợp với đề mới nhưng mọi người không làm được thì cũng đừng quá lo lắng, Thảo gợi ý cách thứ hai. Đó chính là hãy để cơ thể thật sự nghỉ ngơi, như đi ra ngoài chạy bộ hoặc đi dạo, nói chuyện với bạn bè. Trong quãng nghỉ ngơi đó, không nên bàn chuyện ôn tập hay sách vở, để cơ thể thật sự cảm thấy thoải mái.
Và một điều mà cô bạn thủ khoa cho rằng cũng rất quan trọng là học cách nói chuyện với bản thân. “Tức phải thật sự để bản thân biết rằng mình đang gặp vấn đề gì. Hoặc mọi người có thể chọn cách nói chuyện với người thân và xin lời khuyên, biết đâu người thân có thể giúp bạn vượt qua được vấn đề đó”, Thảo gợi ý thêm.
Nhắn gửi đến những thí sinh đang “căng não” trên bàn học để chuẩn bị cho kỳ thi sắp tới, Thảo nói: “Các bạn đừng dành quá nhiều thời gian cho việc luyện đề. Nhồi nhét quá nhiều không phải là cách học hiệu quả, mà hãy học đúng cách, học đúng ý và nhớ đúng câu, cũng như nhớ đúng công thức để có thể áp dụng nhanh nhất khi làm bài thi. Hy vọng các bạn sẽ có một kỳ thi thật suôn sẻ và thành công”.
