TP HCMChị Thơm, 34 tuổi, bị động kinh sau khi sinh con 7 năm trước, nay mang thai lần hai được bác sĩ điều chỉnh thuốc và theo dõi chặt chẽ, sinh con khỏe mạnh.
Chị Thơm đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM kiểm tra sức khỏe trước khi mang thai vào năm ngoái, với tiền sử động kinh. TS.BS Nguyễn Thị Minh Đức, Trưởng khoa Thần kinh, Trung tâm Khoa học Thần kinh, cho biết một số loại thuốc điều trị động kinh có thể tiềm ẩn rủi ro cho thai nhi như dị tật ống thần kinh, sứt môi hở hàm ếch, rối loạn đông máu, dị tật tim, cột sống, chậm phát triển… Cơn co giật có thể khiến thai phụ bị ngã, chấn thương vùng bụng, co cứng cơ hô hấp hoặc ngừng thở tạm thời, tăng nguy cơ suy thai, xuất huyết, sảy thai hoặc sinh non, thậm chí đe dọa tính mạng.
Các bác sĩ chuyên khoa Thần kinh và Sản Phụ khoa phối hợp xây dựng phác đồ điều trị nhằm kiểm soát bệnh động kinh cho chị, đồng thời hạn chế ảnh hưởng của thuốc đến thai nhi.
6 tháng trước khi có thai, bác sĩ Đức tư vấn sử dụng loại thuốc chống động kinh an toàn hơn cho thai kỳ. Trong thời gian theo dõi, chị không xuất hiện cơn co giật nên bác sĩ đánh giá đủ điều kiện mang thai. Đồng thời chị được chỉ định bổ sung acid folic liều cao để giảm nguy cơ dị tật ống thần kinh ở thai nhi.
TS.BS Nguyễn Thị Yến Thu (phải), Trung tâm Sản Phụ khoa, cùng êkíp mổ lấy thai cho sản phụ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Theo bác sĩ Đức, sự thay đổi chuyển hóa trong cơ thể khi mang thai có thể làm giảm nồng độ thuốc chống động kinh trong máu, tăng nguy cơ tái phát cơn co giật. Vì vậy, chị Thơm được xét nghiệm máu và đo điện não định kỳ để điều chỉnh thuốc phù hợp.
Đến tuần thai thứ 11, điện não đồ ghi nhận sóng điện não bất thường, bác sĩ tăng liều thuốc nhằm phòng ngừa cơn co giật nhưng vẫn đảm bảo an toàn cho thai nhi.
TS.BS Nguyễn Thị Yến Thu, Trung tâm Sản Phụ khoa, cho biết thai phụ mắc động kinh có nguy cơ tiền sản giật, tăng huyết áp thai kỳ, đái tháo đường thai kỳ và dị tật bẩm sinh cao hơn người bình thường. Chị Thơm được theo dõi các chỉ số sức khỏe sát sao, kết hợp siêu âm thai định kỳ để đánh giá bất thường thai (nếu có).
Ở ba tháng cuối thai kỳ, chị bị đa ối, có nguy cơ sinh non và băng huyết sau sinh. Bác sĩ điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, theo dõi thai thường xuyên. Đến tuần 38, êkíp quyết định mổ lấy thai chủ động do thai phụ có nguy cơ xuất hiện cơn co giật trong lúc chuyển dạ. Bé trai nặng 4,1 kg chào đời an toàn, chị Thơm tiếp tục điều trị động kinh, ngủ đủ giấc, hạn chế căng thẳng và cho con bú mẹ bình thường.
Bác sĩ Thu cho biết hầu hết thuốc chống động kinh giải phóng vào sữa mẹ với nồng độ rất thấp, mức độ phơi nhiễm ở trẻ sơ sinh gần như không đáng kể. Để giảm lượng thuốc bé hấp thụ qua sữa, chị được hướng dẫn cho con bú vào những thời điểm phù hợp trong ngày. Nếu bé có biểu hiện ngủ li bì, quấy khóc, bú kém hoặc phát triển chậm hơn so với trẻ cùng độ tuổi, cần đưa đi khám chuyên khoa.
Bé trai chào đời được êkíp Sơ sinh đánh giá tình trạng sức khỏe ngay tại phòng mổ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Theo bác sĩ Đức, phụ nữ mắc động kinh vẫn có thể mang thai và sinh con khỏe mạnh nếu được kiểm soát bệnh tốt trước và trong thai kỳ. Người bệnh nên khám chuyên khoa sớm khi có kế hoạch mang thai, tuân thủ dùng thuốc và tái khám đúng hẹn để hạn chế biến chứng cho cả mẹ lẫn bé.
Ngọc Châu
*Tên người bệnh đã được thay đổi
Độc giả gửi câu hỏi về sản phụ khoa tại đây để bác sĩ giải đáp
