Chịu nhiều thiệt thòi khi bị giải tỏa
Năm 1996, để xây dựng trạm nghiền cho nhà máy xi măng Nghi Sơn, chính quyền địa phương đã di dời hơn 40 hộ dân tại xóm 5, xã Quỳnh Lộc (cũ), nay là P.Tân Mai, Nghệ An. Sau khi bàn giao đất, bà con được cấp mỗi hộ hơn 400 m2 đất, cách nơi ở cũ khoảng 800 m để làm nhà ở.
Bà Bùi Thị Đóa, một người dân bị thu hồi đất, cho biết nơi ở cũ, gia đình bà có gần 2.000 m2 đất gồm đất ở và đất vườn. Sau khi thu hồi, gia đình bà được bồi thường 36 triệu đồng. “Tuy nhiên sau đó, chúng tôi phải đóng một số khoản như nộp 5 triệu đồng tiền đất cho nơi ở mới, tiền xây dựng đường điện… Số tiền còn lại cũng chưa đủ để xây nhà ở”, bà Đóa nói.
Sau khi được cấp đất ở mới, khi đã sinh sống ổn định, nhiều gia đình đề nghị được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), nhưng theo bà Đóa, không rõ lý do gì, việc cấp giấy không thực hiện được. Mới đây, gia đình bà Đóa làm thủ tục cấp GCNQSDĐ và được thông báo phải nộp 240 triệu đồng tiền thuế. “Tôi tá hỏa vì số tiền quá lớn, gia đình không thể đáp ứng được”, bà Đóa cho hay.
Khu vực tái định cư của hơn 40 hộ dân ở khối 5, P.Tân Mai, Nghệ An
Tương tự, ông Nguyễn Huy Dũng cũng bị thu hồi đất, chia sẻ rằng tại nơi ở cũ, mỗi gia đình được chính quyền giao từ 1.000 – 2.000 m2 để làm nhà ở. Các gia đình đã làm nhà và sinh sống ổn định từ trước năm 1990. Sau khi di dời, gia đình ông được bồi thường 30 triệu đồng để xây dựng lại nhà mới. “Vì lợi ích chung, chúng tôi chuyển đến đây ở để nhường đất xây nhà máy. Chúng tôi đã nhiều lần đề nghị cấp sổ đỏ cho dân, nhưng cán bộ xã trả lời cứ từ từ. Đất tái định cư lẽ ra không phải nộp tiền sử dụng đất, nhưng mỗi hộ phải nộp hàng trăm triệu đồng để làm sổ đỏ như đất mua đấu giá là thiếu công bằng cho chúng tôi”, ông Dũng nói.
PHẢI CHỜ… TÌM LẠI HỒ SƠ
Trao đổi với chúng tôi về vướng mắc trong việc cấp sổ đỏ cho bà con, ông Nguyễn Đăng Tài, Phó phòng Kinh tế – Hạ tầng P.Tân Mai, cho biết trước đây lãnh đạo thị xã Hoàng Mai và nay là P.Tân Mai đều đưa vụ việc này vào danh mục các vụ việc tồn đọng cần sớm xử lý để giải quyết vướng mắc cho người dân. Chính quyền địa phương này đã có nhiều văn bản gửi các sở, ngành, UBND tỉnh Nghệ An đề nghị hướng dẫn xử lý nhưng vẫn chưa có kết quả.
“Tài liệu còn lưu lại cho thấy thời điểm thu hồi đất, các hộ này được đền bù tài sản trên đất và hoa màu. Tuy nhiên, dự án không có hồ sơ lưu về việc thu hồi đất và bố trí đất tái định cư, thể hiện được giá trị đất nơi đi và nơi đến, nên theo quy định hiện nay, rất khó để xử lý theo hướng có lợi cho người dân”, ông Tài nói.
Người dân trao đổi với phóng viên về sự việc và mong mỏi sớm được cấp sổ đỏ
Ảnh: Khánh Hoan
Về việc phải đóng tiền thuế đất quá cao như phản ánh của người dân, mới đây UBND P.Tân Mai có văn bản gửi Sở NN-MT tỉnh Nghệ An đề nghị hướng dẫn giải quyết. Ngày 31.3.2026, sở này đã có văn bản nêu ý kiến: “Pháp luật đất đai không có quy định việc cấp GCNQSDĐ mà không thực hiện nghĩa vụ tài chính về tiền sử dụng đất. Trường hợp giao đất tái định cư thì phải tính toán khấu trừ nghĩa vụ tài chính về tiền sử dụng đất giữa nơi đi và nơi đến”.
Để tháo gỡ vướng mắc nêu trên, ông Nguyễn Đăng Tài cho hay sẽ tìm hồ sơ lưu trữ khi thực hiện giải tỏa, đền bù và tái định cư cho người dân để xem xét thời điểm đó, các vấn đề vướng mắc nêu trên có được quy định thuộc trách nhiệm của ai hay không, nếu có thì có căn cứ để thực hiện. Trường hợp không tìm được hồ sơ, phường sẽ thông báo cho người dân và tiếp tục tìm kiếm phương án để giải quyết.
