Nông dân vựa rau Đơn Dương (dọc sông Đa Nhim, tỉnh Lâm Đồng) khẩn trương dọn dẹp vườn để tiếp tục canh tác kịp vụ Tết – Ảnh: M.V.
Hàng bao gói, thực phẩm chế biến đang được nhiều đơn vị sản xuất, bán lẻ tự tin “đang ổn”, với giá bán bình ổn, thậm chí có khuyến mãi nhiều cho mùa Tết. Nhiều đơn vị cho biết việc đa dạng nguồn cung, chủ động dự trữ nguồn nguyên vật liệu, tiết giảm chi phí trung gian, chi phí logistics…
Giá tăng, người dân canh khuyến mãi
Đang tìm mua thực phẩm tươi sống tại một siêu thị ở phường Bình Quới (TP.HCM), bà Võ Bích Nga cho biết giá hầu hết mặt hàng tươi sống thiết yếu như thịt gà, trứng, rau củ… vẫn chưa hạ nhiệt, thậm chí giá trứng còn tăng thêm so với tuần trước.
Cụ thể, theo bà Nga, giá bán lẻ đang ở mức 33.000 – 35.000 đồng/chục trứng gà và 37.000 – 38.500 đồng/chục trứng vịt, cao hơn 4.000 – 5.000 đồng so với lúc ổn định của năm ngoái. Tương tự, giá nhiều loại rau xanh bán ra tại siêu thị vẫn đang cao hơn 40 – 50% so với bình thường, thậm chí ớt tươi giá giờ lên đến 14.000 đồng/100 gram…
“Mua sắm thời điểm này phải tính toán chi li, canh những thời điểm siêu thị giảm giá để mua nhiều”, bà Nga nói.
Trong khi đó, là “tín đồ” của thịt gà nhưng gần đây gia đình ông Nguyễn Văn Vũ, phường An Phú Đông, đã phải cắt giảm lượng mua vì giá tăng 30 – 35% so với mức ổn định. Theo đó, thịt gà công nghiệp bán lẻ tại siêu thị với thịt đùi, cánh, ức dao động từ 105.000 – 125.000 đồng/kg…
Tại nhiều siêu thị và cửa hàng, giá nhiều sản phẩm nhập khẩu như cá hồi, hải sản cao cấp, trái cây các loại… cũng ghi nhận mức tăng so với các tháng trước và tăng 10 – 20% so với cùng kỳ năm ngoái.
Lý giải điều này, ông Võ Thanh Lộc, Giám đốc thương mại siêu thị Farmers Market, cho biết ngoài câu chuyện tỉ giá, do hầu hết trái cây nhập khẩu từ các nước như Hàn Quốc, Úc, Chi Lê… đã vào cuối mùa nên sản lượng giảm mạnh, giá bán cho mùa Tết tại Việt Nam vì thế thường tăng 30 – 40% so với các tháng thường.
Trao đổi với Tuổi Trẻ ngày 14-12, ông Trương Chí Thiện, Tổng giám đốc Công ty Vĩnh Thành Đạt (TP.HCM), xác nhận giá trứng gà công nghiệp được đơn vị thu mua vào hiện dao động 2.500 – 2.600 đồng/quả tùy loại, mức này tăng mạnh so với năm ngoái, thậm chí tăng 40% so với thời điểm giá xuống thấp các năm trước.
“Ngoài đáp ứng nhu cầu trong nước, hiện Campuchia do tình hình căng thẳng với Thái Lan nên quay sang chọn tăng nhập trứng gia cầm từ Việt Nam trong nhiều tháng qua, đặc biệt trứng gà. Điều này ảnh hưởng nguồn cung, khiến giá ở mức cao kéo dài”, ông Thiện lý giải.
Nông sản công nghệ cao canh tác trong nhà kính tại Đà Lạt vẫn cơ bản đảm bảo sản lượng và sẽ chiếm tỉ trọng lớn hơn tới đây cũng như trong dịp Tết – Ảnh: M.V.
Nhà sản xuất, siêu thị tự tin
Là đơn vị có quy mô sản xuất lớn, đại diện Công ty CP lương thực thực phẩm Safoco (TP.HCM) cho biết giá các dòng sản phẩm chủ đạo như mì, nui, bún được đơn vị cố gắng giữ ổn định từ năm 2022 đến nay.
Đợt Tết này hầu hết các sản phẩm cũng không tăng giá vì: “Việc giữ giá có thể khiến lợi nhuận trên mỗi đơn vị sản phẩm bán ra giảm nhưng bù lại lượng hàng bán ra tăng tốt so với năm ngoái”.
Trong khi đó, trao đổi với Tuổi Trẻ ngày 14-12, bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực thực phẩm TP.HCM, phần lớn các doanh nghiệp sản xuất trong hiệp hội đã tăng mạnh lượng cung hàng hóa cho các siêu thị và đại lý để phục vụ dịp cuối năm với giá ổn định, thậm chí nhiều sản phẩm cả năm qua không tăng.
“Khoảng 40% doanh nghiệp trong hội đã tham gia chương trình bình ổn thị trường nên sẽ có lượng lớn hàng hóa được giữ giá cho dịp Tết, thậm chí kết hợp với siêu thị để áp dụng đa dạng các khuyến mãi cho sản phẩm thiết yếu như gạo, sữa, dầu ăn… Nhiều đơn vị không tham gia chương trình bình ổn nhưng vẫn ý thức được việc hạn chế tăng giá thời điểm này là điều nên làm để giúp kích cầu tiêu dùng, giữ chân khách”, bà Chi nói.
Là đơn vị bán lẻ hàng đầu, trao đổi với Tuổi Trẻ, đại diện Saigon Co.op khẳng định vào cao điểm chuẩn bị Tết 2026, Saigon Co.op xác định trọng tâm bình ổn không chỉ là giữ giá, mà là giữ nhịp thị trường, tăng nguồn cung hàng trong bối cảnh thu nhập biến động, chi tiêu thận trọng và cạnh tranh bán lẻ ngày càng cao.
Cụ thể, nguồn cung Tết được chuẩn bị từ sớm, tăng 35 – 40% ở nhóm hàng chiến lược như lương thực, thịt – trứng – rau VietGAP, thực phẩm chế biến, bánh kẹo, nước giải khát, đồ gia dụng, hóa phẩm, hóa mỹ phẩm, giỏ quà Tết.
“Nhờ quy mô 800 điểm bán và các trung tâm phân phối tăng năng suất hoạt động, Saigon Co.op làm việc trực tiếp với 600 nhà cung ứng, ký hợp đồng dài hạn để ổn định nguồn nguyên liệu, giảm trung gian và hạn chế biến động giá cho thị trường Tết. Các trung tâm phân phối được đơn vị đầu tư nâng công suất, cho phép luân chuyển hàng hóa nhanh hơn từ đó giảm đáng kể chi phí logistics, góp phần đưa ra giá bán tốt hơn”, đại diện đơn vị này nêu.
Trong khi đó, đại diện LOTTE Mart cho biết đã hợp tác chặt chẽ với các nhà cung cấp để dự trữ, đủ cung cấp cho toàn hệ thống và tăng lượng hàng hóa từ 30 – 50% so với bình thường.
Nhiều siêu thị cho biết nhóm hàng chế biến, lương thực cho cuối năm đang rất ổn, riêng nhóm tươi sống khó kiểm soát hơn nhưng cũng có thêm giải pháp như tăng cường thêm nhóm các sản phẩm thịt đông lạnh, rau thủy canh và các sản phẩm nhập khẩu…
Tận dụng mọi cơ hội để giữ giá
Giám đốc một doanh nghiệp cung ứng thực phẩm tại TP.HCM cho rằng sở dĩ hàng thực phẩm chế biến cuối năm giữ được giá bán ổn định chủ yếu là nhờ doanh nghiệp, đơn vị bán lẻ chủ động dự trữ được nguyên vật liệu, hàng hóa từ sớm. Bên cạnh đó, giá gạo thời gian qua ở mức tốt (giảm 35 – 40% so với mức cao trước đó).
Ngược lại, thịt, trứng, rau củ… dễ biến động, đặc biệt rau củ giảm mạnh sản lượng do mưa lụt lớn ở các vùng trồng. Do đó, để có giá bình ổn cho thị trường, bản thân các doanh nghiệp sản xuất và thương mại cần có những giải pháp về đa dạng vùng nguyên liệu, giảm các chi phí trung gian.
Bà Lý Kim Chi cho rằng việc dự trữ nguyên liệu và sản phẩm quyết định lớn đến giá bán, nhưng để dự trữ được thì doanh nghiệp cần có nguồn vốn. Do đó, Nhà nước và ngành ngân hàng nên có những chính sách ưu đãi riêng về tín dụng các doanh nghiệp lớn, uy tín, đã tham gia chương trình bình ổn lâu nay.0
Bên cạnh đó, với việc “ngốn” 20% chi phí cho giá thành sản xuất, khâu logistics hiện nay rất cần sự đồng hành của các hiệp hội và doanh nghiệp vận tải, để có giá bán tốt dịp cao điểm Tết.
Ông Võ Thanh Lộc nhấn mạnh hàng nhập khẩu phục vụ Tết gần như đã được nhập về gần hết, giá bán dần hình thành. Doanh nghiệp có thể chủ động đưa ra các giải pháp. Ví dụ ưu tiên nhập khẩu phần ruột, còn phần thiết kế bao bì làm trong nước để giảm chi phí.
Có thể ưu tiên chọn nhập hàng size nhỏ, chia nhỏ sản phẩm, ưu tiên đóng gói theo quy cách vừa phải để hợp túi tiền của người dân. Ngoài ra, để tránh tác động tỉ giá, doanh nghiệp trong nước có thể tính toán đặt hàng đối tác từ sớm và chốt luôn tỉ giá.
Phải “tính toán từng đồng”
Ông Trương Chí Thiện khẳng định nhờ chủ động tính toán từ trước nên nguồn cung trứng trong chương trình bình ổn thị trường của TP.HCM vẫn ổn định, riêng Công ty Vĩnh Thành Đạt vẫn có thể cung ứng đến 1,7 – 2 triệu quả/ngày (tăng gấp 2 – 2,5 lần ngày thường) nếu cần.
Trong khi đó, đại diện Công ty VISSAN cho biết giá heo hơi dùng để định giá thịt bình ổn vào đầu tháng 11-2025 là 56.000 đồng/kg nhưng đơn vị phải mua vào giá 59.000 đồng/kg.
Dự kiến từ nay đến Tết Nguyên đán giá heo hơi có thể lên 60.000 – 65.000 đồng/kg, gây áp lực lên giá bán lẻ. Dù vậy, đơn vị cam kết chỉ điều chỉnh giá khi chi phí đầu vào tăng từ 5% trở lên, đồng thời bán ra thấp hơn sản phẩm bên ngoài chương trình bình ổn.
“Trong bối cảnh kinh tế còn khó khăn, VISSAN dự báo sức mua Tết năm nay có thể giảm 5 – 10% so với năm ngoái. Chúng tôi vì thế phải “tính toán từng đồng”, cắt giảm chi phí không cần thiết và đề nghị nhà cung cấp có lộ trình tăng giá phù hợp”.
Giá rau sẽ dần ổn định
Ông Nguyễn Đức Huy (nông trại Vietponics, khu vực Đà Lạt, chuyên canh tác nông sản công nghệ cao) nhìn nhận giá nông sản vụ Tết năm nay sẽ tăng, tuy nhiên mức tăng theo sẽ không vượt quá 30% và có sự phân hóa giữa từng nhóm mặt hàng.
Những loại rau thiết yếu, tiêu thụ lớn như cải, xà lách, rau muống, các loại gia vị phổ biến thường được các nhà cung ứng ưu tiên tham gia chương trình bình ổn, giá sẽ bớt biến động hơn. “Lối tiêu dùng vừa đủ đang là xu hướng trong những năm gần đây cũng khiến thị trường Tết không còn gây áp lực lớn cho vùng cung ứng.
Và sự đóng góp ngày càng lớn của nông sản công nghệ cao trong cơ cấu nông sản cung ứng từ Đà Lạt cũng giúp nguồn cung từ Đà Lạt ổn định dù cuối năm 2025 có nhiều bất lợi vì thời tiết”, ông Huy nhìn nhận.
Đủ cách neo, giữ giá hàng hóa
Cơ sở sản xuất của anh Nguyễn Văn Miên đang đẩy mạnh sản xuất để cung ứng hàng dịp cuối năm – Ảnh: T.HUYỀN
Nhiều hộ sản xuất nhỏ cũng chịu áp lực và phải tính đủ cách để giá bán hàng hóa ra thị trường “mềm” hơn.
Tại Cà Mau, bà Trương Ngọc Giàu, xã Tân Tiến, cho biết cơ sở làm tôm khô truyền thống của gia đình bà vẫn duy trì sản xuất ổn định nhiều năm qua. Những dịp cận Tết, lượng hàng thường tăng để phục vụ thị trường, với nhiều sản phẩm mới như tôm khô chà bông, tôm rang, chả tôm được khách đặt trước.
Bà Giàu cho hay do lường trước thời điểm cận Tết giá tôm nguyên liệu sẽ tăng cao nên cơ sở đã chủ động thu mua từ khoảng hai tháng trước. Việc chủ động nguồn nguyên liệu giúp giảm chi phí sản xuất, từ đó giá bán ra thị trường “mềm” hơn so với mặt bằng chung.
Bên cạnh đó, cơ sở cũng điều chỉnh cơ cấu sản phẩm để phù hợp sức mua. “Năm nay kinh tế khó khăn, các mặt hàng cao cấp bán chậm hơn nên chúng tôi chuyển sang làm nhiều sản phẩm size nhỏ, giá thấp để người tiêu dùng dễ chọn”, bà Giàu nói.
Hiện mỗi tháng, cơ sở của bà Giàu xuất bán trung bình khoảng 200kg sản phẩm từ tôm các loại, giá tôm khô dao động từ 1,5 – 1,8 triệu đồng/kg. Riêng dịp lễ, Tết, sản lượng có thể tăng lên gần 500kg.
Nhiều cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ cho hay đang “gồng mình” giữ giá. Ông Nguyễn Văn Hùng, chủ một vựa cá khô ở xã Trần Đề (TP Cần Thơ), cho biết nguyên liệu đầu vào như tiêu, đường, tỏi, ớt, tôm, cá các loại đều tăng so với trước.
“Theo quy luật, đầu vào tăng thì đầu ra phải tăng theo. Nhưng sức mua yếu, tôi phải kiềm giá để giữ khách và tạo việc làm cho gần 20 lao động. Nhiều mặt hàng gần như chỉ lời rất ít, thậm chí huề vốn. Làm lâu ngày cũng hơi oải”, ông Hùng nói.
Theo ông Hùng, nhu cầu các mặt hàng cá khô, tôm khô dịp Tết thường tăng so với ngày thường. Tuy nhiên, khảo sát thực tế cho thấy người tiêu dùng năm nay không còn mạnh tay chi tiêu như trước. Vì vậy, cơ sở không dám mua trữ nguyên liệu nhiều để tránh rủi ro “chôn vốn”.
Anh Nguyễn Văn Miên, Hợp tác xã Ba khía Đầm Dơi, cho biết sản phẩm tôm sú phơi khô nguyên vỏ của cơ sở tận dụng được nguồn nguyên liệu tươi sống tại chỗ, nhân công tại chỗ nên sản xuất theo kiểu “mua tận gốc, bán tận ngọn” không qua trung gian nên giá cả dễ sử dụng cho đa dạng khách hàng. Anh Miên dự đoán sức mua năm nay sẽ hướng đến các mặt hàng “bình dân” nên anh đẩy mạnh sản xuất các mặt hàng tôm này.
Giữa bối cảnh sức mua yếu, chi phí đầu vào tăng, việc chủ động nguồn nguyên liệu, điều chỉnh sản phẩm phù hợp túi tiền người tiêu dùng đang là cách nhiều cơ sở lựa chọn để “bắt mạch” thị trường, góp phần giữ nhịp bình ổn giá những ngày cuối năm.
Người tiêu dùng lo giá tăng
Chị Sơn Thị Út, ngụ xã Mỹ Phước (TP Cần Thơ), công nhân một nhà máy chế biến thủy sản, cho biết mặt bằng giá nhiều mặt hàng tiêu dùng thiết yếu đã tăng liên tục trong thời gian qua. Trong khi năm vừa rồi tăng ca không nhiều nên thu nhập bình quân của chị chỉ khoảng 8 triệu đồng/tháng. Chỉ nuôi một con nhỏ học lớp 5 và luôn chi tiêu dè sẻn, nhưng tháng nào cũng “sạch túi”, không có khoản dư.
“Nhiều món rất nhỏ như bàn chải đánh răng, nước rửa tay… mỗi lần mua là một giá khác nhau, nhưng đều theo chiều hướng tăng. Có món chỉ sau ba tháng đã tăng 5.000 đồng, nhìn thì không đáng bao nhiêu nhưng cộng lại đã tăng hơn 20%. Mỗi thứ một chút, cuối cùng túi tiền ngày càng teo lại”, chị Út nói.
“Có lúc không nghĩ nổi giá lại lên nhanh vậy. Ớt chỉ thiên có lúc hơn 120.000 đồng/kg, hành lá 80.000 đồng/kg, mua lẻ vài ngàn thì họ không chịu bán. Tết này tôi vẫn mua sắm nhưng phải tính toán kỹ”, chị nói.
Tính toán thiên về giải pháp, chị Hồ Cẩm Tú, phường Tân Thành (tỉnh Cà Mau), cho biết các dịp lễ, Tết là thời điểm chị mua nhiều nông, thủy sản đặc sản để biếu gia đình hai bên và bạn bè. “Những mặt hàng cần thiết như tôm khô, cá khô tôi thường mua sớm rồi trữ trong tủ đông. Cận Tết giá biến động mạnh, mua sớm vừa được giá tốt, vừa chọn được hàng chất lượng”, chị Tú chia sẻ.
