Dưới đây là phần tóm lược ngắn gọn những diễn biến đáng chú ý xảy ra trong cuối tuần, khi chiến sự Trung Đông bước sang tuần thứ năm mà vẫn chưa có bất kỳ dấu hiệu nào về một lệnh ngừng bắn.
Câu hỏi thường gặp về tâm lý rủi ro
Trong thuật ngữ tài chính, hai khái niệm được sử dụng rộng rãi là “risk-on” và “risk-off”, dùng để chỉ mức độ chấp nhận rủi ro của nhà đầu tư trong một giai đoạn nhất định. Trong môi trường “risk-on”, nhà đầu tư lạc quan về triển vọng tương lai và sẵn sàng mua các tài sản rủi ro hơn. Ngược lại, trong môi trường “risk-off”, nhà đầu tư có xu hướng “chơi an toàn” vì lo ngại về triển vọng phía trước, do đó giảm nắm giữ tài sản rủi ro và chuyển sang những tài sản an toàn hơn, có khả năng mang lại lợi suất chắc chắn hơn, dù mức sinh lời có thể khiêm tốn.
Thông thường, trong giai đoạn “risk-on”, thị trường chứng khoán sẽ tăng, phần lớn hàng hóa cơ bản — ngoại trừ Vàng — cũng tăng giá vì được hỗ trợ bởi triển vọng tăng trưởng tích cực. Đồng tiền của các quốc gia xuất khẩu hàng hóa lớn thường mạnh lên nhờ nhu cầu gia tăng, và tiền điện tử cũng có xu hướng đi lên. Ngược lại, trong môi trường “risk-off”, trái phiếu — đặc biệt là trái phiếu chính phủ lớn — thường tăng giá, Vàng tỏa sáng, còn các đồng tiền trú ẩn an toàn như Yên Nhật (JPY), Franc Thụy Sĩ (CHF) và Đô la Mỹ (USD) đều được hưởng lợi.
Đô la Úc (AUD), Đô la Canada (CAD), Đô la New Zealand (NZD), cùng các đồng tiền thứ cấp như Rúp Nga (RUB) và Rand Nam Phi (ZAR), thường tăng giá trong môi trường “risk-on”. Nguyên nhân là vì các nền kinh tế này phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu hàng hóa để tăng trưởng, và giá hàng hóa thường tăng trong giai đoạn khẩu vị rủi ro được cải thiện. Điều này phản ánh kỳ vọng của nhà đầu tư về nhu cầu nguyên liệu thô sẽ tăng lên cùng với hoạt động kinh tế sôi động hơn.
Những đồng tiền chủ chốt thường tăng giá trong giai đoạn “risk-off” là Đô la Mỹ (USD), Yên Nhật (JPY) và Franc Thụy Sĩ (CHF). Đô la Mỹ được hỗ trợ vì đây là đồng tiền dự trữ toàn cầu, đồng thời trong thời kỳ khủng hoảng, nhà đầu tư thường mua nợ chính phủ Mỹ — loại tài sản được xem là an toàn vì nền kinh tế lớn nhất thế giới khó có khả năng vỡ nợ. Yên Nhật được hỗ trợ nhờ nhu cầu đối với trái phiếu chính phủ Nhật tăng lên, trong bối cảnh phần lớn lượng nắm giữ nằm trong tay nhà đầu tư nội địa, những người ít có khả năng bán tháo ngay cả khi khủng hoảng xảy ra. Còn Franc Thụy Sĩ hấp dẫn nhờ hệ thống ngân hàng Thụy Sĩ có khung pháp lý nghiêm ngặt, giúp bảo vệ vốn cho nhà đầu tư tốt hơn.