Việc sử dụng UAV không đúng quy định, đặc biệt tại khu vực cảng hàng không, sân bay đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ đe dọa trực tiếp đến an ninh, an toàn hàng không – Ảnh: Bộ Công an
Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an cho biết sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ đã đưa tàu bay không người lái (UAV), thiết bị bay điều khiển từ xa (drone) và các phương tiện bay siêu nhẹ trở thành những thiết bị được sử dụng phổ biến trong quay phim, chụp ảnh, giải trí, sản xuất và nhiều lĩnh vực khác.
Nghiên cứu, ứng dụng giải pháp kỹ thuật phát hiện, giám sát, chế áp UAV tại sân bay
Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích mang lại, việc sử dụng UAV không đúng quy định, đặc biệt tại khu vực cảng hàng không, sân bay đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ đe dọa trực tiếp đến an ninh, an toàn hàng không, trật tự, an toàn xã hội.
Theo thống kê của cơ quan chức năng, trong năm 2025, cả nước ghi nhận 34 vụ UAV và các phương tiện bay khác xâm nhập khu vực cấm bay tại các cảng hàng không, sân bay thuộc Hà Nội, Thanh Hóa, Bình Định, TP.HCM.
Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, tiếp tục xảy ra 17 vụ tại Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, Khánh Hòa, TP.HCM.
Mỗi khi UAV xuất hiện trong khu vực cất cánh, hạ cánh hoặc vùng tiếp cận của tàu bay, cơ quan điều hành bay buộc phải triển khai ngay các biện pháp khẩn cấp như tạm dừng cất cánh, tạm ngừng tiếp nhận tàu bay hạ cánh, yêu cầu tàu bay bay chờ hoặc chuyển hướng sang sân bay dự bị nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối cho hoạt động bay.
Điều này không chỉ ảnh hưởng đến quá trình khai thác của các hãng hàng không, mà còn tác động trực tiếp đến hành khách và toàn bộ chuỗi cung ứng dịch vụ hàng không.
Thực tế cho thấy, các vụ UAV xâm nhập khu vực cấm bay đã gây ra những thiệt hại rất lớn về kinh tế. Theo thống kê của Vietnam Airlines, chỉ trong thời gian từ ngày 17 đến 24-2-2026, các sự cố liên quan đến UAV đã gây thiệt hại khoảng 5,6 tỉ đồng, ảnh hưởng đến khoảng 9.200 hành khách do chậm chuyến, thay đổi lịch trình hoặc kéo dài thời gian chờ đợi.
Trong cùng thời gian, Vietjet có 8 chuyến bay bị ảnh hưởng bởi các sự cố UAV.
Riêng Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng ước tính thiệt hại trực tiếp của cảng và các đơn vị hoạt động tại đây lên tới hơn 10 tỉ đồng, chưa bao gồm những tổn thất gián tiếp đối với các hãng hàng không, doanh nghiệp logistics và hành khách.
Đáng lo ngại hơn, ngoài những thiệt hại về kinh tế, UAV nếu va chạm với tàu bay trong giai đoạn cất cánh, hạ cánh có thể gây ra sự cố hoặc tai nạn hàng không đặc biệt nghiêm trọng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng của hàng trăm hành khách, thành viên tổ bay.
Đồng thời, các vụ việc còn khiến lực lượng công an, quân sự, an ninh hàng không, các đơn vị liên quan phải huy động nhiều nhân lực, phương tiện để phát hiện, truy tìm và xử lý người vi phạm.
Trước tình trạng UAV xâm nhập khu vực cấm bay có chiều hướng gia tăng, Bộ Công an đã chỉ đạo triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an ninh, an toàn hàng không.
Cạnh đó lực lượng công an đã từng bước nghiên cứu, ứng dụng các giải pháp kỹ thuật phục vụ phát hiện, giám sát, cảnh báo, chế áp UAV hoạt động trái quy định tại khu vực cảng hàng không, sân bay.
Đồng thời, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để xác minh, điều tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật.
Bộ Công an khuyến cáo người dân không tự ý điều khiển UAV gần sân bay
Để góp phần bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn hàng không, Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an khuyến cáo người dân không điều khiển UAV, drone hoặc các phương tiện bay khác trong khu vực cấm bay, khu vực hạn chế bay khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép.
Chỉ sử dụng UAV đúng mục đích, đúng khu vực, đúng thời gian và đúng nội dung ghi trong giấy phép bay.
Chủ động tìm hiểu các quy định của pháp luật về đăng ký, cấp phép và khu vực được phép hoạt động trước khi đưa UAV vào sử dụng.
Khi phát hiện UAV hoặc vật thể bay hoạt động trái phép gần cảng hàng không, sân bay, cần kịp thời thông báo cho cơ quan công an, quân sự hoặc cơ quan quản lý cảng hàng không để xử lý.
Tuyên truyền, nhắc nhở người thân, bạn bè cùng chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về quản lý và sử dụng tàu bay không người lái.
“Mỗi tổ chức, cá nhân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, sử dụng UAV đúng quy định để cùng chung tay bảo vệ bầu trời an toàn, bảo đảm hoạt động hàng không thông suốt và phát triển bền vững”, Cục Quản lý xuất nhập cảnh nhấn mạnh.
Lái UAV uy hiếp an toàn hàng không có thể bị phạt tù đến 15 năm
Theo Nghị định 282 của Chính phủ về quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng, chống bạo lực gia đình, người vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính, tịch thu phương tiện, đình chỉ hoạt động bay và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
Trường hợp hành vi gây cản trở hoạt động bay hoặc uy hiếp nghiêm trọng an toàn hàng không, người vi phạm có thể bị truy cứu về tội cản trở giao thông đường không theo Điều 278 Bộ luật Hình sự, với các mức hình phạt từ phạt tiền, cải tạo không giam giữ đến phạt tù; trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng có thể bị phạt tù đến 15 năm.
Đặc biệt, khoản 4 Điều 278 quy định ngay cả khi hậu quả đặc biệt nghiêm trọng chưa xảy ra, nhưng hành vi có khả năng thực tế dẫn đến các hậu quả đó nếu không được ngăn chặn kịp thời, người thực hiện vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với mức phạt tiền từ 10-50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 2 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm.
Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1-5 năm theo khoản 5 Điều 278.
