Thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ diễn biến ra sao trong phần còn lại của năm 2026?

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 168 cập nhật kịch bản tăng trưởng và giải pháp trọng tâm trong các quý còn lại để thực hiện mục tiêu tăng trưởng năm 2026. Trong đó, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 6 tháng cuối năm 11,9%, đồng thời giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.

Trao đổi về vấn đề này trong Talk show Phố Tài chính (The Finance Street Talk show), ông Đinh Minh Trí, Giám đốc Phân tích Khối Khách hàng cá nhân, Công ty CP Chứng khoán Mirae Asset (MAS) cho rằng đối với Việt Nam, đầu tư công đang ngày càng khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng quan trọng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.

Và trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng tích cực thì thị trường chứng khoán cũng sẽ được hưởng lợi đầu tiên cũng như có sự tăng trưởng bền vững hơn về trung và dài hạn.

Như ông cũng đã thấy để đạt được mục tiêu tăng trưởng hai con số, đầu tư công trở thành yếu tố chính quan trọng trong đóng góp tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn mới. Tính đến thời điểm này, ông đánh giá như thế nào về tiến độ giải ngân đầu tư công?

Ô ng Đinh Minh Trí: Tiến độ giải ngân đầu tư công đã tăng tốc đáng kể so với giai đoạn đầu năm. Từ mức 219.358,8 tỷ đồng, tương đương 21,6% kế hoạch vào cuối tháng 05/2026, giá trị giải ngân tăng lên 390.947 tỷ đồng, tương đương 38,5% kế hoạch vào ngày 23/07/2026. Như vậy, chỉ trong chưa đầy hai tháng, quy mô giải ngân tăng thêm 171.588 tỷ đồng, tương đương khoảng 16,9% kế hoạch.

Dù vậy, theo tôi, kết quả này chưa đủ để xem là đã hoàn thành yêu cầu. So với kế hoạch Thủ tướng giao 1.014.234 tỷ đồng, số vốn chưa giải ngân còn khoảng 623.287 tỷ đồng, tương đương 61,5% kế hoạch.

Có một thay đổi tích cực là cơ chế chấm điểm giải ngân đã được triển khai chạy thử trên hệ thống công nghệ thông tin của Bộ Tài chính; kết quả được gắn với đánh giá tập thể, cá nhân.

Cơ chế này có thể nâng trách nhiệm người đứng đầu nếu dữ liệu được cập nhật kịp thời và việc điều chuyển vốn được thực hiện thực chất. Tôi kỳ vọng khả năng hoàn thành mục tiêu giải ngân trên 95% trong năm 2026. Đây là mức thực hiện cao nhất từ trước đến nay cả về quy mô vốn giải ngân, tạo nền tảng tích cực cho việc triển khai kế hoạch đầu tư công quy mô lớn trong giai đoạn 2026 – 2030.

Với thực tiễn ở các nước đi trước cùng dữ liệu lịch sử cho thấy đầu tư công đã đóng góp như thế nào cho tăng trưởng của một quốc gia, thưa ông?

Ông Đinh Minh Trí: Xét trên cả phương diện học thuật và thực tiễn, đầu tư công là công cụ tài khóa quan trọng hỗ trợ tăng trưởng. Trong ngắn hạn, Ngân hàng Thế giới (World Bank) ước tính hệ số nhân đầu tư công dao động 0,5 – 1,5 lần. Theo đó, chi đầu tư công tăng tương đương 1% GDP có thể giúp sản lượng tăng thêm 0,5% – 1,5%, thông qua hoạt động xây dựng, việc làm và nhu cầu tại các ngành liên quan. Trong dài hạn, nếu vốn được phân bổ hiệu quả vào hạ tầng giao thông, năng lượng và logistics, đầu tư công tăng tương đương 1% GDP có thể giúp sản lượng tăng tối đa 1,6%, nhờ cải thiện năng suất, giảm chi phí vận hành và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ví dụ, tại Trung Quốc, sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, Chính phủ nước này đã triển khai gói kích thích 4.000 tỷ Nhân dân tệ, tương đương hơn 580 tỷ USD, tập trung vào giao thông, năng lượng và nhà ở xã hội. Nhờ đó, tăng trưởng kinh tế tại Trung Quốc duy trì trung bình trên 9% trong giai đoạn 2009 – 2010. Còn tại Hàn Quốc và Singapore, trong giai đoạn công nghiệp hóa từ thập niên 1970 – 1990, tỷ lệ đầu tư công/GDP thường xuyên đạt 7% –11%, tỷ lệ này chủ yếu dành cho giao thông, cảng biển, khu công nghiệp và năng lượng. Đây là nền tảng giúp tăng trưởng duy trì trên 7%/năm trong nhiều năm, thậm chí có năm vượt 9%.

Đối với Việt Nam, đầu tư công tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng. Năm 2025, GDP tăng 8,02%, đây là mức tăng cao thứ hai trong 15 năm qua, nhờ đóng góp từ xuất khẩu, sản xuất công nghiệp, tiêu dùng nội địa và tiến độ giải ngân đầu tư công tích cực. Các dự án như cao tốc Bắc – Nam, sân bay Long Thành, hệ thống cảng biển và hạ tầng năng lượng đang thúc đẩy đầu tư toàn xã hội, việc làm và nhu cầu xây dựng – vật liệu, đồng thời cải thiện kết nối kinh tế. Đây là cơ sở để đầu tư công tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng và lan tỏa sang khu vực tư nhân trong giai đoạn 2026 – 2030.

Vậy theo ông, cần thêm những giải pháp gì để hoàn thành mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công trong các tháng còn lại của năm 2026?

Ông Đinh Minh Trí: Theo tôi, áp lực còn rất lớn. Để đạt 95% kế hoạch Thủ tướng giao, phần vốn cần giải ngân thêm từ sau ngày 16/07/2026 vào khoảng 585.500 tỷ đồng; để đạt 100% cần thêm khoảng 636.200 tỷ đồng. Do đó, các giải pháp phải tập trung vào các dự án có khả năng tạo khối lượng thực tế, không chỉ đẩy nhanh thủ tục trên hồ sơ.

Thứ nhất, xử lý dứt điểm giải phóng mặt bằng theo từng mốc tuần, xác định rõ trách nhiệm của địa phương, chủ đầu tư và đơn vị thi công; đồng thời bảo đảm phương án bồi thường, tái định cư và nguồn vật liệu trước khi yêu cầu nhà thầu tăng tốc.

Thứ hai, hoàn tất phân bổ chi tiết khoảng 23.700,7 tỷ đồng vốn còn lại và chủ động điều chuyển vốn từ dự án chậm, không còn nhu cầu hoặc không đủ khả năng hấp thụ sang dự án có khối lượng và hồ sơ thanh toán tốt.

Thứ ba, vận hành thực chất cơ chế chấm điểm tự động; công khai tiến độ theo tháng, quý; gắn kết quả với đánh giá người đứng đầu và cảnh báo sớm dự án có nguy cơ trễ. Dữ liệu cần phản ánh đồng thời tỷ lệ giải ngân, tiến độ vật lý và chất lượng công trình để tránh chạy theo tỷ lệ đơn thuần.

Thứ tư, cập nhật giá và bảo đảm nguồn cung cát, đá, đất đắp; rút ngắn quy trình cấp phép mỏ vật liệu; xử lý chênh lệch đơn giá theo cơ chế rõ ràng để nhà thầu có đủ dòng tiền thi công nhưng vẫn kiểm soát thất thoát.

Thứ năm, rút ngắn khâu nghiệm thu, thanh toán ngay khi có khối lượng; tăng phối hợp giữa chủ đầu tư, Kho bạc Nhà nước và nhà thầu. Song song với đó là phải kiểm soát năng lực nhà thầu, chất lượng thiết kế và tổng mức đầu tư, vì giải ngân nhanh nhưng phải sửa chữa hoặc đội vốn sẽ làm giảm hiệu quả kinh tế.

Sau những diễn biến trong 7 tháng đầu năm, triển vọng thị trường chứng khoán Việt Nam trong phần còn lại của năm 2026 như thế nào , theo ông?

Ông Đinh Minh Trí: Chúng ta thấy VN-Index đóng cửa ngày 31/07/2026 tại 1.736 điểm, thấp hơn khoảng 10% so với đỉnh trung hạn 1.928 điểm thiết lập ngày 18/05/2026. Chỉ số giảm 7,0% trong tháng 7 vừa qua và giảm 2,7% so với cuối năm 2025, phản ánh mức độ biến động và phân hóa cao giữa các nhóm cổ phiếu.

Theo đánh giá của tôi, triển vọng thị trường nửa cuối năm nay được hỗ trợ bởi tăng trưởng GDP, lợi nhuận doanh nghiệp, giải ngân đầu tư công và việc FTSE nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ ngày 21/09/2026. Dòng vốn thụ động và chủ động liên quan được ước tính đạt trên 1 tỷ USD, giải ngân dần trong 12 tháng.

Tuy nhiên, Việt Nam chưa được MSCI đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng do các hạn chế về sở hữu nước ngoài, room còn lại và quyền bình đẳng của nhà đầu tư ngoại. Vì vậy, quyết định trên của MSCI chưa phải chất xúc tác trong ngắn hạn.

Bên cạnh đó, rủi ro chính đến từ việc bán ròng của khối ngoại, tỷ giá, lãi suất và đòn bẩy. Fed giữ lãi suất ở 3,50 – 3,75%, trong khi thị trường vẫn định giá khả năng tăng thêm 0,25 điểm phần trăm vào tháng 9 năm nay.

Tôi cho rằng kịch bản cơ sở là thị trường tiếp tục biến động và phân hóa theo kết quả kinh doanh. Chiến lược phù hợp là ưu tiên doanh nghiệp tăng trưởng lợi nhuận, tài chính lành mạnh, thanh khoản tốt và định giá còn biên an toàn; hạn chế mua đuổi trong các nhịp hồi nhanh.

Vậy, nhóm cổ phiếu liên quan đầu tư công còn tiềm năng trong những tháng cuối năm 2026 hay không?

Ông Đinh Minh Trí: Nhóm cổ phiếu hưởng lợi từ đầu tư công, bao gồm xây dựng hạ tầng, vật liệu xây dựng và các doanh nghiệp thi công, hiện đang giao dịch ở vùng định giá hấp dẫn so với lịch sử. Chúng tôi nhận thấy mặt bằng định giá của nhóm xây dựng và vật liệu xây dựng đã thấp hơn mức trung bình nhiều năm, qua đó mở ra dư địa tái định giá khi tiến độ giải ngân đầu tư công được cải thiện trong thời gian tới.

Về triển vọng ngành, quy mô vốn lớn cùng xu hướng giải ngân đầu tư công thường tăng tốc giai đoạn cuối năm được kỳ vọng sẽ tạo động lực tích cực cho hoạt động xây lắp, nhu cầu vật liệu xây dựng và kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp liên quan trong quý III và quý IV.

Trong kịch bản tích cực, nếu tiến độ giải ngân được đẩy nhanh và đạt trên 70% kế hoạch năm trong hai quý cuối năm, các doanh nghiệp xây lắp và cung cấp vật liệu có thể ghi nhận sự cải thiện đáng kể về doanh thu, lợi nhuận và giá trị backlog, đặc biệt khi đây cũng là giai đoạn cao điểm ghi nhận doanh thu của ngành.

Chúng tôi ưu tiên theo dõi các nhóm xây lắp điện, hạ tầng năng lượng, thi công cao tốc và vật liệu xây dựng. Mặc dù dòng tiền thị trường gần đây chưa thực sự quay trở lại nhóm vật liệu xây dựng, phản ánh sự thận trọng đối với triển vọng giải ngân, nhưng điều này đồng thời tạo ra cơ hội cho các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt khi kết quả giải ngân thực tế được cải thiện. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần thận trọng với các doanh nghiệp có tỷ lệ đòn bẩy tài chính cao trong bối cảnh mặt bằng lãi suất không còn thấp.

Trong bối cảnh trên, bên ông đang có những giải pháp như thế nào để hỗ trợ cho các nhà đầu tư trong những tháng còn lại của năm 2026?

Ông Đinh Minh Trí: Nửa cuối năm 2026, trong bối cảnh thị trường đang bước vào giai đoạn có nhiều chất xúc tác tích cực, đặc biệt là sự kiện FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ chính thức có hiệu lực từ tháng 9/2026, Mirae Asset tiếp tục kiên trì với chiến lược tập trung vào ba trọng tâm chính.

Thứ nhất là nâng cấp trải nghiệm đầu tư trên nền tảng số. Chúng tôi tiếp tục phát triển M-Stock không chỉ như một ứng dụng giao dịch mà như một nền tảng tài chính toàn diện, tích hợp AI để hỗ trợ phân tích thông tin, cá nhân hóa danh mục và nâng cao chất lượng ra quyết định cho nhà đầu tư cá nhân.

Thứ hai là mở rộng dịch vụ quản lý tài sản. Khi dòng vốn quốc tế bắt đầu chảy vào sau nâng hạng, cơ hội đầu tư sẽ đa dạng và phức tạp hơn, đòi hỏi năng lực tư vấn chuyên sâu hơn là giao dịch đơn thuần. Đặc biệt hướng đến phân khúc khách hàng có tài sản, với các giải pháp phân bổ danh mục dài hạn thay vì chỉ tập trung vào giao dịch ngắn hạn.

Thứ ba là kết nối dòng vốn quốc tế. Với lợi thế là thành viên của tập đoàn tài chính Mirae Asset, chúng tôi đang tích cực kết nối các nhà đầu tư tổ chức quốc tế đang tìm kiếm cơ hội phân bổ vốn vào thị trường Việt Nam sau nâng hạng với các doanh nghiệp niêm yết trong nước. Nhìn chung, chiến lược của chúng tôi trong giai đoạn này không phải là chạy theo từng nhịp ngắn hạn của thị trường, mà là giúp nhà đầu tư chuẩn bị tốt nhất để tận dụng chu kỳ tăng trưởng mới mà sự kiện nâng hạng mang lại. Chúng tôi tin chu kỳ này sẽ kéo dài và có chiều sâu hơn so với những giai đoạn trước.