Nhiều quỹ lớn tăng giữ tiền mặt

Khi chứng khoán, bất động sản, vàng và tiền số đều gặp khó, tâm lý chuộng nắm giữ tiền mặt được dự báo lan rộng trong giới đầu tư.

Trong báo cáo gần đây, SGI Capital – công ty quản lý quỹ mở The Ballad Fund – nêu ra thực trạng từ đầu năm tới nay, các kênh tài sản lớn từ chứng khoán, bất động sản, tới vàng và tiền số đều gặp khó khăn khi suy giảm cả về thị giá và thanh khoản. Trong những tháng gần đây, công ty quản lý quỹ này luôn giữ quan điểm thận trọng với đánh giá chủ đạo là chu kỳ tiền rẻ đã kết thúc.

“Tiền mặt sẽ dần lên ngôi và đảo ngược tâm lý sợ giữ tiền mặt đã bị đẩy lên đỉnh điểm vào năm ngoái”, các chuyên gia này cho biết.

Theo SGI Capital, những chuyển động vĩ mô lớn hiện củng cố cho xu hướng này tiếp diễn. Thị trường đã bắt đầu xuất hiện nhiều hơn các cơ hội đơn lẻ với định giá giảm dần về vùng hấp dẫn. Tuy nhiên, trong bối cảnh lãi suất tăng và thanh khoản vẫn ngày càng thắt chặt, những cơ hội thực sự lớn trên toàn thị trường vẫn chưa lộ diện khi quá trình hạ đòn bẩy do vay nợ quá mức chưa diễn ra. Trong lúc kiên nhẫn chờ đợi cơ hội lớn hơn, lãi suất tiền gửi đang tăng tiếp tục là một lựa chọn tốt cho giai đoạn ưu tiên bảo toàn vốn hiện nay.

Ưu tiên tiền mặt đang là chiến lược của Chí Hào (TP HCM). Sau khi tài khoản được nhân đôi, anh lập tức chốt lời cổ phiếu VIC và VHM từ giữa tháng 4. Giữ tiền mặt trong khoảng một tháng sau đó, Hào liên tục tìm cơ hội giải ngân ở những mã mới nhưng sàng lọc mãi vẫn chưa tìm được “hàng” thích hợp. Nhận thấy thị trường bắt đầu có nhiều biến động hơn, Hào chọn chuyển vốn vào kênh quỹ mở cổ phiếu. Tuy nhiên, theo quan sát của anh, các quỹ đầu tư cũng có xu hướng nắm giữ tiền mặt với tỷ lệ tương đối cao.

“Đến các các quỹ đầu tư mà vẫn chưa tìm được mã ‘ngon’ để tham gia, tôi thấy việc mình chọn giữ tiền mặt trước đó thật đúng đắn”, nhân viên văn phòng này nói.

Thống kê của VnExpress trên 31 quỹ mở cổ phiếu cho thấy, kênh này đang nắm giữ hơn 2.600 tỷ đồng tiền và các khoản tương đương, chiếm tỷ trọng 14,7% so với tổng giá trị tài sản ròng (NAV) tính đến cuối tháng 5. Trong đó, có 15 quỹ giữ tỷ trọng trên 10%, một số đơn vị còn nắm giữ 30-40% tài sản là tiền. Riêng The Ballad Fund (TBLF) có tỷ trọng tiền và các khoản tương đương lên tới 70,5%.

Tương tự, theo dữ liệu của nền tảng phân tích thị trường chứng khoán FiinTrade, nhiều quỹ đầu tư bắt đầu tăng tỷ trọng tiền mặt lên mức cao từ tháng 3, phản ánh sự gia tăng thận trọng của các nhà quản lý quỹ trong bối cảnh thị trường điều chỉnh. Trong số 36 quỹ mở cổ phiếu được quan sát, có tới 16 quỹ giữ tỷ trọng tiền cao hơn 10%. Một số đơn vị còn nâng mức này lên hơn 20%, thậm chí gần ngưỡng 40%.

Sang tháng 4, các quỹ bắt đầu tăng giải ngân. Số lượng nắm giữ tỷ trọng tiền trên 10% rút về còn 10 quỹ. Tuy nhiên, xu hướng giảm tỷ trọng tiền tập trung vào phần lớn các quỹ có quy mô lớn (4.000-9.000 tỷ đồng), trong khi động thái tăng tỷ trọng tiền vẫn được ghi nhận ở các quỹ có quy mô nhỏ hơn (900 – 2.500 tỷ đồng).

Tiền mặt có vai trò hỗ trợ trong các nhu cầu trú ẩn tài sản. Tuy nhiên, theo Vanguard – một trong các tập đoàn quản lý đầu tư lớn nhất toàn cầu, việc duy trì lượng tiền mặt quá mức có thể gây suy giảm giá trị tài sản và cản trở các mục tiêu dài hạn. Tổ chức này sử dụng khái niệm “cash drag” để mô tả tác động tiêu cực của việc giữ tài sản đầu tư trong tình trạng tiền mặt dư thừa.

“Cash drag” (lực kéo từ tiền mặt) là thuật ngữ dùng để chỉ hiện tượng khi phần tài sản không được phân bổ vào các kênh sinh lời, qua đó làm giảm hiệu suất tổng thể của danh mục đầu tư so với tiềm năng. Rủi ro này có thể bị bỏ qua trong ngắn hạn do cảm giác an toàn khi giữ tiền mặt, nhưng về lâu dài, nó có thể khiến nhà đầu tư bỏ lỡ lợi nhuận kép và các cơ hội phục hồi của thị trường.

Nhiều tổ chức tài chính lớn trên thế giới cũng đưa ra quan điểm tương tự. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) giải thích rằng lạm phát làm suy giảm sức mua theo thời gian, đặc biệt khi thu nhập hoặc lãi suất danh nghĩa không theo kịp tốc độ tăng giá. JP Morgan lưu ý việc giữ quá nhiều tiền mặt và cố gắng căn thời điểm thị trường (timing) có thể nhanh chóng làm giảm lợi suất so với chiến lược duy trì đầu tư.

Lý giải về việc giữ tỷ trọng tiền ở mức cao, đa số các quỹ mở đều nêu mục đích là nhằm tạo điều kiện giải ngân trong tương lai. Quỹ VNDAF cho biết một trong những chiến lược chính của họ là duy trì tỷ trọng tiền mặt hợp lý để bảo vệ danh mục trước biến động ngắn hạn, đồng thời giữ dư địa giải ngân chọn lọc trong các nhịp điều chỉnh kỹ thuật vào quý II.

Còn với quỹ NTPPF, việc giữ nhiều tiền không đồng nghĩa với việc bi quan về triển vọng thị trường chứng khoán Việt Nam trong năm 2026 bất chấp những biến động mới. Tuy nhiên, quỹ vẫn sẽ chờ đợi nhịp tăng của thị trường trong giai đoạn giữa năm để tiếp tục gia tăng tỷ trọng tiền mặt.

Đầu tuần này, chứng khoán giảm gần 50 điểm, vàng sụt 7 triệu đồng chỉ trong một ngày. Trước đó, Bitcoin thủng mốc hỗ trợ tâm lý quan trọng 60.000 USD. Trong thời gian qua, lãi suất cho vay cũng nhích lên, tạo áp lực cho thị trường nhà đất nửa cuối năm.

Trong các bản tin và báo cáo gần đây, nhiều đơn vị phân tích thị trường đồng lòng đưa ra lời khuyên cẩn trọng tới nhà đầu tư. Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội (SHS) cho rằng nhà đầu tư nên cân bằng danh mục, duy trì tỷ trọng hợp lý, chờ chất lượng thị trường và thanh khoản cải thiện tốt hơn. Còn Chứng khoán Beta (BSI) khuyên nên theo dõi sát diễn biến thị trường và ưu tiên quản trị rủi ro trong ngắn hạn, giữ tỷ trọng cổ phiếu cân bằng.

Công ty tư vấn tài chính Sima Advisory cho rằng thị trường đang bước vào pha risk-off (tâm lý e ngại rủi ro) nhẹ, chưa phù hợp để gia tăng rủi ro mạnh. Nhóm phân tích khuyến nghị tiếp tục duy trì tỷ trọng vàng và tiền mặt ở mức hợp lý. Chiến lược chung là chủ động phòng thủ, ưu tiên chất lượng, duy trì thanh khoản và chờ tín hiệu rõ ràng hơn từ các diễn biến vĩ mô.

Tất Đạt