Áp lực bán trên thị trường vàng tiếp tục gia tăng trong phiên giao dịch ngày 13/7 khi giá vàng thế giới giảm thêm 70 USD, tương đương 1,5%, xuống còn khoảng 4.050 USD/ounce. Trong nước, vàng miếng SJC cũng mất thêm 1,5 triệu đồng/lượng, còn 145,4 triệu đồng/lượng chiều mua vào và 148,4 triệu đồng/lượng chiều bán ra.
Tính từ đỉnh lịch sử 5.600 USD/ounce thiết lập ngày 29/1, giá vàng thế giới đã giảm khoảng 27,7%. Cùng giai đoạn, vàng SJC cũng lao dốc từ mức gần 192 triệu đồng/lượng xuống còn 148,4 triệu đồng/lượng.
Đây là một trong những đợt điều chỉnh mạnh nhất của thị trường vàng trong nhiều thập kỷ. Nguyên nhân chủ yếu do đồng USD phục hồi mạnh cùng lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng cao, làm giảm sức hấp dẫn của tài sản không sinh lãi như vàng.
Đà giảm càng mạnh hơn khi thị trường bắt đầu đặt cược vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ đảo chiều chính sách tiền tệ dưới thời tân Chủ tịch Kevin Warsh.
Trong cuộc trao đổi với MarketWatch, ông Thomas Garretson, chiến lược gia danh mục đầu tư cấp cao tại RBC Wealth Management, cho rằng thị trường đang đánh giá thấp khả năng Fed sẽ phải mạnh tay hơn để kiểm soát lạm phát.
Theo ông, nếu Fed bước vào chu kỳ tăng lãi suất thì cơ quan này nhiều khả năng sẽ nâng lãi suất tới 3 lần, qua đó đảo ngược hoàn toàn ba lần cắt giảm với tổng mức 0,75 điểm phần trăm được thực hiện trong năm 2025 dưới thời cựu Chủ tịch Jerome Powell.
Đây được xem là một trong những dự báo gây bất ngờ nhất gần đây bởi chính chu kỳ cắt giảm lãi suất năm 2025 từng góp phần giúp giá vàng tăng khoảng 65%. Nếu Fed thực sự đảo chiều, nền tảng quan trọng hỗ trợ vàng trong hơn một năm qua sẽ bị suy yếu đáng kể.
Hiện Bank of America cũng tiếp tục duy trì quan điểm Fed có thể tăng lãi suất ba lần bắt đầu từ cuộc họp tháng 9. Trong khi đó, công cụ FedWatch của CME Group cũng cho thấy thị trường đã bắt đầu tính đến khả năng Fed nâng lãi suất từ nay đến cuối năm.
Dữ liệu từ công cụ FedWatch của CME Group cho thấy giới đầu tư không còn xem việc Fed tăng lãi suất là kịch bản xa vời.
Tính đến tối 13/7, thị trường dự báo xác suất Fed nâng lãi suất ngay trong cuộc họp cuối tháng 7 là 36,5%. Sau đó, xác suất tiếp tục tăng thêm một lần vào tháng 9 là khoảng 20%, tăng lần thứ ba vào tháng 12 là 13,6%. Thậm chí, có 1,9% khả năng Fed sẽ thực hiện tới bốn đợt tăng lãi suất trong năm, đưa lãi suất điều hành lên 4,5-4,75%/năm.
Đây là sự thay đổi rất lớn trong kỳ vọng của thị trường so với chỉ vài tháng trước, khi đa số còn nghiêng về khả năng Fed sẽ tiếp tục nới lỏng chính sách tiền tệ.
Trong những tuần tới, thị trường sẽ tiếp tục theo dõi sát báo cáo lạm phát CPI của Mỹ. Nếu lạm phát duy trì ở mức cao, Fed sẽ càng có thêm lý do để giữ lập trường cứng rắn.
Một yếu tố đáng chú ý khác là làn sóng đầu tư AI đang tạo ra áp lực mới đối với thị trường tài chính. Các tập đoàn công nghệ liên tục huy động hàng chục tỷ USD trái phiếu để xây dựng trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI. Mới đây, Amazon công bố kế hoạch phát hành 25 tỷ USD trái phiếu, góp phần đẩy lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm lên khoảng 4,56% và kỳ hạn 30 năm vượt 5%.
Lợi suất trái phiếu tăng cùng đồng USD mạnh lên luôn là “cặp gọng kìm” đối với giá vàng. Trong khi đó, giá dầu tuy tăng trở lại do căng thẳng Mỹ-Iran nhưng vẫn thấp hơn rất nhiều so với vùng đỉnh 115-120 USD/thùng hồi đầu xung đột, nên có thể chưa tạo áp lực lạm phát đủ lớn để thay đổi hoàn toàn triển vọng chính sách tiền tệ.
Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng dư địa giảm của vàng có thể không quá lớn như tâm lý thị trường đang lo ngại. Trong khoảng một tháng qua, số tổ chức tài chính lớn dự báo vàng xuống dưới mốc 4.000 USD/ounce không nhiều.
HSBC là tổ chức hiếm hoi công khai đưa ra kịch bản vàng có thể giảm xuống khoảng 3.800 USD/ounce trong nửa cuối năm 2026, đồng thời hạ dự báo giá bình quân năm xuống còn 4.560 USD/ounce. Trong khi đó, Citi chỉ hạ dự báo ngắn hạn xuống 4.000 USD/ounce và vẫn giữ mục tiêu 5.000 USD/ounce trong 6-12 tháng tới.
Ngay cả HSBC cũng cho rằng rủi ro giảm thêm của vàng có thể bị hạn chế khi phần lớn thị trường đã phản ánh môi trường lãi suất cao và đồng USD mạnh. Ngoài ra, các yếu tố nền tảng như nợ công lớn, thâm hụt ngân sách, bất ổn địa chính trị và nhu cầu đa dạng hóa dự trữ của các ngân hàng trung ương vẫn tiếp tục hỗ trợ giá vàng trong dài hạn.
Lịch sử cũng cho thấy những đợt giảm trên 20% trong vòng chưa đầy 6 tháng là hiện tượng rất hiếm trong hơn 50 năm qua. Nổi bật nhất là cú lao dốc khoảng 43% đầu năm 1980 dưới thời Chủ tịch Fed Paul Volcker, cùng các đợt giảm khoảng 29% năm 1973, gần 28% năm 1974 và đợt giảm gần 28% gần đây so với đỉnh lịch sử cuối tháng 1.
Điểm chung của các giai đoạn này là sau khi giảm sâu, giá vàng thường có những nhịp phục hồi rất mạnh khi chính sách tiền tệ thay đổi hoặc nhu cầu trú ẩn quay trở lại.
Điều đó cho thấy, dù vàng vẫn đang chịu sức ép lớn từ kỳ vọng Fed thắt chặt chính sách và lợi suất trái phiếu tăng cao, kịch bản giảm sâu kéo dài xuống dưới 4.000 USD/ounce vẫn chưa phải là dự báo phổ biến của giới phân tích quốc tế.
Kịch bản Fed tăng lãi suất 3 lần dưới thời Kevin Warsh đang gây chú ý trên thị trường, bởi nếu xảy ra, toàn bộ chu kỳ cắt giảm lãi suất năm 2025 có thể bị đảo ngược, tạo sức ép lớn lên giá vàng.
Giá vàng giảm sâu trong 6 tháng qua, gần đây có dấu hiệu ổn định trở lại. Tuy nhiên, xu hướng sắp tới của mặt hàng này khó lường do chịu tác động của 2 yếu tố quan trọng là lạm phát tại Mỹ và tín hiệu từ Chủ tịch Fed Kevin Warsh.
