Hormuz diễn biến nóng
Quân đội Anh ngày 22.4 cho hay 3 tàu hàng vừa bị tấn công tại eo biển Hormuz, khiến nỗ lực đưa Mỹ và Iran đến bàn đàm phán trở nên phức tạp. Hãng Reuters dẫn thông báo của Trung tâm điều hành thương mại hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO), tổ chức thuộc quân đội Anh, cho biết Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tấn công một tàu container vào sáng 22.4, gây thiệt hại buồng lái nhưng không có thương vong. Tàu này mang cờ Liberia, bị trúng đạn tại vùng biển phía đông bắc Oman. Trang Nour News đưa tin IRGC chỉ khai hỏa sau khi tàu “phớt lờ những cảnh báo của lực lượng vũ trang Iran”. Hãng Fars mô tả cuộc tấn công của Iran nhằm “thực thi một cách hợp pháp việc kiểm soát eo biển Hormuz”.
Cùng ngày, tàu hàng thứ 2 bị tấn công tại khu vực cách bờ biển phía tây Iran khoảng 8 hải lý. Sau vụ tấn công, tàu hàng mang cờ Panama này đã dừng lại, nhưng chưa ghi nhận thiệt hại. Theo giới thạo tin, tàu hàng thứ 3 bị tấn công khi đang di chuyển ra khỏi eo biển Hormuz. Tàu này mang cờ Liberia, không bị hư hại và đã dừng lại trên biển.
Các trực thăng AH-64 Apache của quân đội Mỹ tuần tra eo biển Hormuz ngày 17.4
ẢNH: AFP
Điều kiện đàm phán
Trước khi thỏa thuận ngừng bắn tạm thời do Pakistan làm trung gian hết hạn vào ngày 22.4, Tổng thống Mỹ Donald Trump quyết định gia hạn vô thời hạn để có thêm thời gian đàm phán, dù ông cho rằng Iran “đang sụp đổ về tài chính” do Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz. “Họ muốn mở cửa eo biển Hormuz ngay vì đang khát tiền. Họ đang mất 500 triệu USD/ngày. Quân đội và cảnh sát Iran phàn nàn rằng họ không được trả lương. Báo động!”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Iran chưa bình luận về động thái này. Đài CNN ngày 22.4 dẫn lời Đại diện thường trực của Iran tại LHQ Amir Saeid Iravani cho biết đàm phán sẽ được tổ chức tại thủ đô của Pakistan một khi Mỹ chấm dứt phong tỏa các cảng Iran.
Ông Trump gia hạn lệnh ngừng bắn, vẫn phong tỏa cảng Iran
Trong khi đó, Tổng thống Trump lại cho rằng việc dỡ phong tỏa các cảng của Iran sẽ làm giảm triển vọng đạt thỏa thuận hòa bình. “Họ nói họ muốn đóng cửa eo biển Hormuz vì thực tế tôi đã phong tỏa hoàn toàn. Do đó, họ thuần túy chỉ muốn giữ thể diện”, ông Trump viết trên Truth Social. Tổng thống Mỹ cho biết có nhiều người liên hệ ông và nói rằng Iran muốn mở cửa eo biển ngay lập tức. Tuy nhiên, ông cho hay nếu làm thế, sẽ không bao giờ có một thỏa thuận với Iran, trừ khi “chúng ta cho nổ tung phần còn lại của đất nước, bao gồm giới lãnh đạo của họ”.
Các hãng vũ khí Mỹ đắt hàng
AFP ngày 22.4 dẫn kết quả kinh doanh do các nhà thầu quân sự Mỹ vừa công bố cho thấy năm 2026 nhiều khả năng tiếp tục là một năm tăng trưởng mạnh do các điểm nóng căng thẳng và xung đột, trong đó có Trung Đông. Những tập đoàn quốc phòng Mỹ, từ RTX, Northrop Grumman đến GE Aerospace đều ghi nhận số đơn hàng gia tăng trong quý 1. RTX đang phối hợp với Lầu Năm Góc để đẩy mạnh sản lượng đạn dược. Hãng Raytheon thuộc RTX đã đầu tư gần 900 triệu USD để mở rộng năng lực sản xuất. GE Aerospace, công ty sản xuất động cơ cho Boeing và Airbus, ghi nhận doanh thu tăng 25% trong quý 1. Ngoài ra, Tập đoàn Northrop Grumman đang gấp rút giao hàng trong thương vụ mua bán vũ khí, sau khi xây thêm 20 cơ sở sản xuất mới tại Mỹ trong 2 năm qua để đáp ứng tiến độ bàn giao.
