Dòng sông ngập rác giữa phố biển

Rác thải mắc kẹt trong lục bình, cỏ dại phủ kín mặt nước, nước sông chuyển màu đen đục, đó là cảnh tượng người dân sống dọc sông Kim Bồng chịu đựng nhiều năm nay. Con sông dài khoảng 3 km, chảy qua các khu vực Ngọc Hiệp, Phương Sơn, Phương Sài trước khi đổ ra sông Cái, vốn giữ vai trò thoát nước chính cho toàn khu vực, nhưng giờ đây lại là nỗi lo thường trực của hơn 700 hộ dân sinh sống dọc hai bờ.

Không chỉ mất mỹ quan, vào mùa mưa, nước dâng cuốn rác tràn lên bờ, len lỏi vào từng ngõ hẻm. Mùa nắng, mùi hôi thối bốc lên nồng nặc suốt ngày đêm, tiềm ẩn nguy cơ dịch bệnh. Mặt cắt dòng chảy ngày càng thu hẹp do bồi lắng và lấn chiếm lòng sông, khiến khu vực ven sông thường xuyên ngập úng sau mỗi cơn mưa lớn.

Điều khiến người dân thêm bức xúc là tình trạng này không phải mới xảy ra. Vấn đề ô nhiễm sông Kim Bồng đã được phản ánh từ năm 2014, đến nay sau hơn 12 năm vẫn chưa được khắc phục, thậm chí còn trầm trọng hơn. Tình trạng dựng nhà lấn sông, đổ rác xuống sông diễn ra nhiều năm; cộng thêm thời gian dài chưa được nạo vét khơi thông nên xảy ra hiện tượng bồi lắng bùn đất gây tắc nghẽn cục bộ ngày càng nghiêm trọng.

Anh Văn Hòa (37 tuổi, nhà ngay bên sông) cho biết: “Mùa nắng thì hôi không chịu được, mùa mưa thì rác tràn vào tận sân nhà. Sống gần con sông này hơn chục năm mà chưa năm nào thấy nó sạch”. Bà Bích Vân, sống lâu năm ven sông Kim Bồng, lo ngại: “Tình trạng ô nhiễm này kéo dài sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe của người già và các cháu nhỏ. Mong chính quyền sớm có giải pháp xử lý dứt điểm”.

Theo UBND P.Tây Nha Trang, phường đã tiếp nhận phản ánh của người dân và tiến hành kiểm tra thực tế. Qua đó, phường xác định nguyên nhân chủ yếu đến từ 3 phía: rác thải sinh hoạt phát sinh từ hoạt động buôn bán tại chợ Phương Sài chưa được thu gom triệt để; một bộ phận người dân vẫn còn thói quen xả rác thẳng xuống sông; và lục bình phát triển dày đặc cản trở dòng chảy, gây ứ đọng rác làm ô nhiễm lan rộng.

Phòng Kinh tế, hạ tầng và đô thị P.Tây Nha Trang cho biết phường đã chỉ đạo các tổ dân phố tăng cường tuyên truyền, vận động người dân không xả rác xuống sông Kim Bồng; tăng tần suất thu gom rác tại khu vực chợ Phương Sài; đồng thời kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Trung tâm Dịch vụ, sự nghiệp công được giao xác định khối lượng rác và lục bình để xây dựng kế hoạch thu gom, duy trì vớt rác thường xuyên nhằm cải thiện môi trường và đảm bảo mỹ quan đô thị.

Tuy nhiên, những biện pháp trước mắt như tuyên truyền hay vớt rác định kỳ chỉ có thể giải quyết phần ngọn. Căn nguyên sâu xa hơn nằm ở hạ tầng thoát nước chưa được đầu tư đồng bộ, khu vực dân cư Hà Thanh vẫn đang xả nước thải trực tiếp ra sông Kim Bồng do chưa có hệ thống trạm bơm và giếng tách. Đây là bài toán không thể giải bằng chiến dịch vệ sinh hay lời kêu gọi ý thức.

Về lâu dài, dự án nạo vét, khơi thông dòng chảy sông Kim Bồng và sông Bà Vệ đã được UBND P.Tây Nha Trang đưa vào danh mục đầu tư giai đoạn 2026 – 2030. Sở NN-MT tỉnh Khánh Hòa cũng cho biết sẽ phối hợp với địa phương tổ chức thu gom triệt để rác sinh hoạt tại các hộ dân hai bờ sông, rà soát tình trạng xả nước thải chưa qua xử lý và tiếp tục đề xuất các giải pháp giảm thiểu ô nhiễm.