Thứ hai, 2/2/2026, 07:42 (GMT+7)
Chủ tịch Hạ viện Mỹ tin tưởng cơ quan này sẽ hội đủ số phiếu để thông qua ngân sách, cho phép chính phủ mở cửa trở lại trong tuần.
“Tôi tin rằng chúng tôi sẽ làm được điều đó vào ngày 3/2”, Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson nói trong chương trình được đài NBC phát sóng ngày 1/2.
“Chúng tôi đang đối mặt thách thức về mặt hậu cần trong nỗ lực tập hợp mọi người. Qua cuộc trò chuyện với lãnh đạo phe Dân chủ Hakeem Jeffries, tôi biết rằng chúng tôi cần thông qua một quy tắc và có lẽ phải tự mình làm phần lớn việc này”, ông nói thêm.
Thượng viện Mỹ hôm 30/1 thông qua gói ngân sách chính phủ với tỷ lệ 71 phiếu thuận và 29 phiếu chống. Tuy nhiên, văn kiện không kịp thông qua tại Hạ viện Mỹ trước khi cơ quan này nghỉ cuối tuần. Điều đó khiến chính phủ Mỹ bắt đầu bị đóng cửa từ ngày 31/1.
Tòa nhà Quốc hội Mỹ tại thủ đô Washington ngày 31/1. Ảnh: AFP
Bế tắc về ngân sách chính phủ Mỹ bắt nguồn khi đảng Dân chủ bất bình về các biện pháp trấn áp nhập cư cứng rắn của chính quyền Tổng thống Donald Trump, đặc biệt là sau hai vụ bắn chết công dân Mỹ da trắng tại thành phố Minneapolis tháng này. Sự việc đã thổi bùng căng thẳng và làm gia tăng phản đối đối với việc phê duyệt ngân sách mới cho Bộ An ninh Nội địa (DHS).
Theo thỏa thuận giữa Nhà Trắng và giới lãnh đạo đảng Dân chủ tại Thượng viện Mỹ, các nghị sĩ đã thông qua 5 dự luật ngân sách còn tồn đọng để tài trợ cho hầu hết chính phủ liên bang đến hết năm tài chính vào tháng 9. Riêng ngân sách cho DHS được tách riêng và chỉ gia hạn thêm hai tuần, nhằm tạo thời gian cho các nhà lập pháp đàm phán về những thay đổi trong hoạt động của cơ quan này.
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cho biết ông cùng các đồng nghiệp sẽ thảo luận về cải cách DHS với phe Cộng hòa. “Chính quyền không thể chỉ nói suông, họ cần hành động. Điều đó nên bắt đầu ngay hôm nay thay vì hai tuần nữa”, ông nói.
Nếu Hạ viện Mỹ thông qua thỏa thuận của Thượng viện, các nghị sĩ sẽ có hai tuần để đàm phán dự luật ngân sách cho DHS. Cả hai đảng đều thừa nhận các cuộc thảo luận sẽ khó khăn, do phe Dân chủ đang yêu cầu biện pháp kiểm soát mới cho hoạt động truy quét người nhập cư, còn phía Cộng hòa đang ưu tiên thúc đẩy ưu tiên chính sách của họ.
Tổng thống Trump công khai ủng hộ thỏa thuận và thúc giục hai đảng tìm tiếng nói chung về vấn đề ngân sách. Điều này cho thấy ông cũng mong muốn tránh đợt đóng cửa chính phủ kéo dài lần thứ hai trong nhiệm kỳ này, sau đợt đình trệ kỷ lục 43 ngày gây thiệt hại cho nền kinh tế Mỹ khoảng 11 tỷ USD hồi năm ngoái.
Đóng cửa chính phủ sẽ dẫn tới đóng băng ngân sách cho những hoạt động liên bang không thiết yếu, buộc các cơ quan ngừng dịch vụ, cho nhân viên nghỉ không lương hoặc yêu cầu làm việc không lương. Các bộ ngành từ quốc phòng, giáo dục, giao thông đến nhà ở sẽ bị ảnh hưởng lớn nếu tình trạng đóng cửa kéo dài.
Theo Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ, kể từ năm 1977 đến nay, chính phủ Mỹ đã trải qua 10 lần bị gián đoạn ngân sách kéo dài không quá 3 ngày, phần lớn không gây ảnh hưởng đáng kể.
Nguyễn Tiến (Theo AFP, AP, Reuters)
