Cựu trưởng phòng Nguyễn Văn Đức và phó phòng Trần Thị Bạch Tuyết – Ảnh: CAHN
Hôm nay (ngày 29-5), Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên sơ thẩm xét xử 16 bị cáo trong vụ án đưa, nhận và môi giới hối lộ xảy ra tại Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân thuộc Sở Y tế Hà Nội.
Trong số các bị cáo có 11 người nguyên là cán bộ, nhân viên Sở Y tế Hà Nội. Riêng Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân có 8 người bị đưa ra xét xử, gồm cựu trưởng phòng Nguyễn Văn Đức, hai cựu phó phòng Tô Tử Anh, Trần Thị Bạch Tuyết cùng nhiều chuyên viên, cán bộ.
Ngoài ra còn có Đỗ Doãn Tiến – lái xe của Sở Y tế, Ngô Thị Hồng Phương – chuyên viên văn phòng Sở và nhiều “cò” làm dịch vụ xin giấy phép hoạt động y, dược tư nhân.
Hội đồng xét xử gồm 5 người, do thẩm phán Vũ Quang Huy làm chủ tọa.
Biến quy trình cấp phép thành “dịch vụ có giá”
Theo cáo trạng, từ năm 2019-2024, hàng loạt cán bộ thuộc Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân đã lợi dụng nhiệm vụ được giao để nhận tiền nhằm “tạo điều kiện”, hướng dẫn khắc phục sai phạm, ghi giảm lỗi hoặc bỏ qua vi phạm cho các cơ sở y, dược tư nhân khi thẩm định cấp phép.
Tổng số tiền nhận hối lộ được xác định hơn 3,8 tỉ đồng.
Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân là đơn vị tham mưu cho Sở Y tế Hà Nội trong việc cấp mới, cấp lại, cấp điều chỉnh giấy phép hoạt động khám chữa bệnh, giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dược…
Đây cũng là đơn vị trực tiếp lập các đoàn đi thẩm định, hậu kiểm tại các phòng khám, quầy thuốc, cơ sở kinh doanh dược trên địa bàn.
Từ trái qua phải, các bị cáo: Đỗ Doãn Tiến, Đỗ Đình Long, Nguyễn Thị Huy, Bùi Lan Anh và Nguyễn Thị Bích. Ảnh: CAHN
Theo cơ quan tố tụng, nhiều cơ sở hành nghề y, dược không đủ điều kiện hoạt động nhưng vẫn muốn được cấp phép nhanh nên chủ động tìm đến các “cò” làm dịch vụ.
Giá chạy giấy phép được hình thành theo từng loại hồ sơ. Với giấy chứng nhận GPP cho quầy thuốc, mức giá dao động 15-20 triệu đồng. Riêng giấy phép hoạt động khám chữa bệnh tại các phòng khám tư có thể lên tới 60-70 triệu đồng, thậm chí cao hơn, cáo trạng nêu.
Sau khi nhận tiền, các môi giới móc nối với cán bộ phụ trách thẩm định để được “hỗ trợ”. Những hỗ trợ này, theo cáo trạng, gồm hướng dẫn cách đối phó đoàn kiểm tra, ghi giảm số lỗi, bỏ qua vi phạm hoặc tạo điều kiện để hồ sơ được giải quyết nhanh. Nhiều lỗi đáng lẽ phải bị từ chối cấp phép vẫn được bỏ qua sau khi chi tiền.
Theo Viện kiểm sát, hành vi của các bị cáo đã làm suy giảm hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực y tế, tạo điều kiện để các cơ sở không đạt chuẩn vẫn tham gia khám chữa bệnh, kinh doanh thuốc.
686 cơ sở đưa tiền chạy giấy phép
Cơ quan điều tra xác định có tổng cộng 686 cơ sở y, dược tư nhân tại Hà Nội tham gia đưa tiền thông qua môi giới để được cấp phép hoặc được bỏ qua sai phạm.
Các “cò” đã nhận tổng cộng khoảng 8,67 tỉ đồng từ các cơ sở này. Sau khi chuyển tiền cho cán bộ Sở Y tế, nhóm môi giới hưởng lợi khoảng 850 triệu đồng.
Hai “cò” bị xác định hoạt động mạnh nhất là Nguyễn Thị Bích và Bùi Lan Anh. Hai người này bị cáo buộc nhận tổng cộng hơn 5,2 tỉ đồng từ 473 cơ sở y, dược tư nhân.
Không chỉ trực tiếp thu tiền, họ còn phân chia hồ sơ, điều phối môi giới khác hoặc chuyển tiền cho cán bộ thẩm định.
Một số môi giới như Nguyễn Thị Thu Hoài, Nguyễn Thị Hải Yến còn hướng dẫn các phòng khám cách sắp xếp hồ sơ, bố trí cơ sở vật chất để “qua mặt” đoàn thẩm định.
Theo hồ sơ vụ án, có trường hợp môi giới chuẩn bị sẵn phong bì, ghi rõ tên cán bộ nhận tiền trước khi đoàn kiểm tra xuống cơ sở.
Cơ quan tố tụng cho rằng từ khâu tiếp nhận hồ sơ tại bộ phận một cửa đến quá trình kiểm tra thực tế, thẩm định và ký cấp phép đều bị biến thành chuỗi “dịch vụ ngầm” có thu phí.
Cựu phó phòng 79 lần nhận tiền qua lái xe
Vụ án còn cho thấy vai trò trung gian của một số nhân viên không trực tiếp làm chuyên môn nhưng tham gia nhận, chuyển tiền cho đoàn thẩm định.
Trong đó, Đỗ Doãn Tiến – lái xe của Sở Y tế – bị cáo buộc nhiều lần nhận tiền từ môi giới để chuyển cho các thành viên đoàn kiểm tra trước khi đi thẩm định thực tế.
Theo cáo trạng, cựu phó trưởng phòng Tô Tử Anh có tới 79 lần nhận tiền gián tiếp thông qua tài khoản của lái xe này.
Ngô Thị Hồng Phương, chuyên viên văn phòng, làm việc tại bộ phận một cửa, cũng bị xác định tham gia nhận tiền từ môi giới để chuyển cho cán bộ thẩm định.
Mỗi lần “hỗ trợ”, Phương được trả công từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng. Tổng số tiền hưởng lợi khoảng 180 triệu đồng.
Riêng Đỗ Doãn Tiến còn bị cáo buộc giữ lại hàng chục triệu đồng trước khi chuyển tiền cho đoàn công tác.
Trong nhóm lãnh đạo phòng, cựu trưởng phòng Nguyễn Văn Đức, cựu phó trưởng phòng Tô Tử Anh và Trần Thị Bạch Tuyết bị xác định đã nhận tổng cộng gần 1,4 tỉ đồng.
Trong đó, bị cáo Tô Tử Anh bị cho là nhận nhiều nhất, hơn 1,3 tỉ đồng.
Ngoài các lãnh đạo, nhiều chuyên viên trực tiếp tham gia đoàn thẩm định cũng bị cáo buộc nhận tiền để bỏ qua vi phạm.
Theo hồ sơ vụ án, bị cáo Nguyễn Thị Huy trong thời gian từ tháng 3-2022 đến cuối năm 2024 đã nhận gần 1,7 tỉ đồng từ các môi giới để “tạo điều kiện” cho 258 cơ sở bán lẻ thuốc.
Bị cáo Đỗ Đình Long bị cáo buộc nhận gần 320 triệu đồng để hỗ trợ cấp phép nhanh cho 56 cơ sở.
Phiên tòa dự kiến diễn ra trong nhiều ngày.
Nhiều người đưa tiền không bị xử lý hình sự
Theo cáo trạng, cơ quan điều tra không xử lý hình sự đối với hàng trăm chủ phòng khám, quầy thuốc đã đưa tiền.
Theo Viện kiểm sát, những người này được xác định có tâm lý bị động, lo ngại bị gây khó khăn hoặc bị trả hồ sơ nhiều lần nên phải chi tiền để công việc được giải quyết.
Ngoài ra, họ cũng thành khẩn khai báo, hợp tác với cơ quan điều tra nên không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Tương tự, khoảng 30 cán bộ thuộc các đơn vị phối hợp như Trung tâm kiểm nghiệm, Phòng y tế quận huyện có nhận phong bì “cảm ơn” nhưng được cho là không giữ vai trò quyết định trong việc cấp phép, số tiền hưởng lợi không lớn nên cũng không bị xử lý hình sự.
Đáng chú ý, hai cựu trưởng, phó phòng quản lý hành nghề y, dược tư nhân ở giai đoạn trước cũng không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Viện kiểm sát xác định hai người này khai không biết việc cấp dưới nhận phong bì trong quá trình thẩm định, không được báo cáo và cũng không hưởng lợi vật chất.
Họ cho rằng bản thân không gây khó dễ, không yêu cầu cơ sở phải quà cáp để được cấp phép.
