Hải quân Ukraine bảo vệ các cảng biển quan trọng như thế nào?

Tờ Kyiv Independent dẫn lời ông Dmytro Pletenchuk, người phát ngôn của Hải quân Ukraine cho hay: “Vấn đề chính trong việc chống lại máy bay không người lái (UAV) ở Odessa là thành phố này không giống các nơi khác, nó nằm ngay bên bờ biển. Trên thực tế, Odessa ở sát mép nước và bạn không thể triển khai nhiều hệ thống phòng không dưới nước”. 

Ở phía bên kia của Biển Đen, Nga đã phóng nhiều UAV và tên lửa về hướng các cảng của Odessa, cố thực thi một cuộc phong tỏa đường không với các cảng Biển Đen của Ukraine. 

Đối với Ukraine, tình hình hiện rất căng thẳng, các cảng tại Odessa, Chornomorsk và Pivdenne hiện là cửa ngõ chính còn lại ra Biển Đen. Các cuộc tấn công liên tục đã buộc Kiev phải ứng biến bằng hệ thống phòng không hải quân như các tàu tuần tra vũ trang, tàu cải tiến và các bệ phóng không người lái được đưa ra biển để bảo vệ hành lang vận chuyển quan trọng.

Ngoài ra, khi Nga chuyển hướng mục tiêu khỏi các nhà máy điện và sưởi ấm của Ukraine trong chiến dịch mùa đông, các cuộc tập kích vào cụm cảng biển càng gia tăng. Theo ông Pletenchuk, mục tiêu của Nga là làm tê liệt nền kinh tế Ukraine.

Giờ đây, khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran làm gián đoạn việc vận chuyển năng lượng qua eo biển Hormuz, Ukraine đang đặt cược rằng kinh nghiệm quý báu mà nước này có được trong việc xây dựng hành lang vận chuyển qua vùng biển tranh chấp và rải thủy lôi sẽ chứng tỏ giá trị vượt ra ngoài Biển Đen.

Biến tàu cũ thành lá chắn

Cờ của lực lượng hải quân và quân đội Ukraine tung bay khắp Cảng Lớn Odessa, trung tâm thương mại lớn nhất còn lại của đất nước.

Những thủy thủ như “Pirate” (biệt danh của một binh sĩ Ukraine) được giao nhiệm vụ bảo vệ bầu trời Biển Đen để duy trì dòng chảy thương mại, đặc biệt là xuất khẩu ngũ cốc, dầu hướng dương của Ukraine và nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch. Nhiệm vụ này đã trở nên nguy hiểm hơn trong những tháng gần đây khi sự chú ý của Nga chuyển hướng khỏi các nhà máy điện của Ukraine.

Từ trên boong một chiếc tàu đổ bộ được cải tạo thành bệ phòng không nổi, Pirate kể: “Quân Nga bắt đầu bắn phá dữ dội hơn, phóng UAV với số lượng lớn”. Là kỹ sư của tàu, công việc của binh sĩ này là giữ cho động cơ hoạt động. “Vì chúng được sử dụng liên tục nên thường xuyên xảy ra sự cố. Ca làm việc của chúng tôi có thể kéo dài 12 – 24 giờ, thậm chí lâu hơn nếu có báo động không kích kéo dài”, Pirate cho biết.

Bên trong cảng, nhiều tàu chở hàng cũ kỹ, rỉ sét nằm dọc theo các bến tàu trống trải. Những tàu nhỏ hơn thuộc Lực lượng Vệ binh Hải quân cũng như Lực lượng Hải quân Quân sự tuần tra liên tục, đề phòng các cuộc xâm nhập trên không của Nga.

Oleh Zasyadvovk, một thuyền trưởng hạng hai của Hải quân Ukraine, người chỉ huy nhiều tàu như vậy nói với Kyiv Independent: “Tất cả các tàu của chúng tôi đều tham gia tuần tra. Tại sao? Điều quan trọng đối với chúng tôi là đảm bảo an ninh trên biển. Vì vậy, mỗi ngày, 24/7, tất cả các tàu tuần tra này đều ở trên biển, bắt đầu bằng việc bắn hạ UAV Shahed và kết thúc bằng các cuộc tuần tra”.

Hải quân Ukraine đối mặt với mối đe dọa từ cả hai hướng gồm thủy lôi dưới biển và UAV cùng tên lửa của Nga từ trên không. Zasyadvovk nói thêm: “Nếu để ý, tất cả chúng tôi, ngay cả những đội tuần tra cứu hộ trước đây, hiện giờ đều có súng máy. Tất cả binh lính của chúng tôi đều tham gia phòng không”.

Cuộc chiến giữ “cửa ngõ sinh tồn” của Ukraine

Ông Pletenchuk nhấn mạnh: “Đối với Ukraine, xuất khẩu đường biển là vô cùng cần thiết. Thực tế là 90% xuất khẩu và nhập khẩu của Ukraine phụ thuộc vào các cảng biển”.

Constantine Sobol, nhà xuất khẩu lâu năm từ các cảng Odessa và hiện điều hành công ty Marelis Navigation từ Hy Lạp, cho biết vị trí địa lý của Ukraine biến nước này thành cửa ngõ tự nhiên ra Biển Đen. 

Ba cảng trong cụm cảng Odessa thường xuyên phải đối mặt với các cuộc không kích. Theo ông Sobol, mối nguy hiểm này đã khiến một số người mua từng dựa vào các cảng của Ukraine phải tìm kiếm các lựa chọn khác, ngay cả khi các lựa chọn thay thế chậm hơn và tốn kém hơn.

Odessa và các cảng Chornomorsk và Pivdenne gần đó về cơ bản là tất cả những gì Ukraine còn lại. Mặc dù đã có những nỗ lực xây dựng cơ sở hạ tầng cảng xung quanh Izmail, gần cửa sông Danube nhưng chúng vẫn không đủ điều kiện để thay thế cụm cảng gần Odessa.

Trong khi các học giả tranh luận liệu máy bay không người lái (UAV) tràn ngập bầu trời có phải là chìa khóa của chiến tranh trong tương lai hay không, câu trả lời thực sự có thể nằm ngay dưới chân chúng ta, trong một đống bùn đỏ.

Một cuộc chạy đua về robot chiến đấu đã nổ ra và các chuyên gia cảnh báo vũ khí trí tuệ nhân tạo (AI) này khiến việc gây chiến trở nên dễ dàng hơn, dẫn đến nhiều thương vong và tàn phá hơn.

Jeff Landry, đặc phái viên của Mỹ tại Greenland cho biết đã đến lúc Washington “quay trở lại” hòn đảo thuộc Đan Mạch ở Bắc Cực này, đồng thời khẳng định “Greenland cần Mỹ”.