Kỳ tích 90 ngày giữ song thai ‘dọa’ sinh cực non

Tháng 7 năm ngoái, chị Nhung, mang thai sau thụ tinh ống nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM. Bác sĩ chỉ chuyển một phôi ngày 5 vào tử cung, phôi tách đôi phát triển thành hai thai. Tuần thai 24, chị khám thai tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, bác sĩ phát hiện cổ tử cung bị tụt còn khoảng 11 mm (chỉ số bình thường 30-50 mm ở ba tháng giữa thai kỳ), lỗ trong cổ tử cung hình phễu, tiên lượng sinh non đến 90%. Chị Nhung có tiền sử khoét chóp cổ tử cung, bác sĩ quyết định chuyển bệnh nhân đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM can thiệp khẩn.

Chị Nhung từng phải đình chỉ thai kỳ do bất thường nhiễm sắc thể số 18. Lần mang thai này phôi đã được sàng lọc không mang gene bệnh. “Tôi nghĩ mọi chuyện suôn sẻ, không ngờ biến cố ập đến quá nhanh”, chị nhớ lại. Suốt quãng đường 10 km chuyển viện, nằm trên xe cấp cứu, chị nắm chặt tay, mong bác sĩ cố gắng giữ hai con.

Nhờ hội chẩn từ xa, êkíp bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM chuẩn bị sẵn phương án tiếp nhận, túc trực ngay tại cổng cấp cứu, nhanh chóng đưa thai phụ lên khu điều trị nội trú để can thiệp ngay. Bác sĩ đánh giá trường hợp song thai 24 tuần 3 ngày, không thể khâu vòng cổ tử cung do nguy cơ vỡ ối và nhiễm trùng cao.

Sau khi cân nhắc lợi ích và nguy cơ, bác sĩ tư vấn chị Nhung đặt vòng nâng cổ tử cung. “Vòng chất liệu silicone mềm đưa vào âm đạo, ôm lấy cổ tử cung hỗ trợ giữ thai nhi không tuột ra ngoài”, bác sĩ Thanh Hùng lý giải. Sau khi đặt vòng, thai phụ thường được khuyến cáo hạn chế vận động, nghỉ ngơi nhiều để giảm áp lực lên cổ tử cung và kéo dài thai kỳ.

Những ngày đầu nằm bất động, chị Nhung xuất hiện cơn gò, dọa sinh non, êkíp kết hợp thuốc giảm gò, trì hoãn diễn tiến chuyển dạ. Song song đó, chị được tiêm thuốc hỗ trợ trưởng thành phổi thai nhi do không thể lường trước nguy cơ sinh đột ngột, phổi em bé còn quá non yếu. Thuốc kích thích phổi thai nhi sản xuất surfactant, giúp phổi nhanh hoàn thiện, giảm nguy cơ suy hô hấp, xuất huyết não, tăng tỷ lệ sống sót.

Sinh non làm tăng nguy cơ biến chứng chu sinh và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển thần kinh của trẻ. Mỗi tuần thai được kéo dài thêm trong tử cung có ý nghĩa quan trọng với cơ hội sống và tiên lượng phát triển của hai em bé, theo bác sĩ Thanh Hùng. Chị Nhung được kiểm tra tim thai, đo cơn gò liên tục. May mắn, siêu âm đánh giá hai bé phát triển tốt, tim thai ổn định.

Ba tuần sau nhập viện, chị Nhung bị khó thở khi nằm, ho nhiều đờm, khò khè, khó nói, nhịp thở nhanh. Bác sĩ chẩn đoán hen phế quản tái phát khi mang thai. Tình trạng này xảy ra ở tuần thai 29-36 có thể làm tăng nguy cơ tiền sản giật, sinh non và thai chậm tăng trưởng.

Các bác sĩ theo dõi, cho thai phụ dùng thuốc giãn phế quản dạng hít và thuốc kháng viêm nhằm kiểm soát cơn hen. Mỗi ngày, điều dưỡng hỗ trợ chị tập thở nhẹ nhàng tại giường, sửa tư thế nằm giúp giảm áp lực lên lồng ngực. Tình trạng hen của chị được kiểm soát, các cơn khó thở thưa dần, chị được về nhà, duy trì hít thuốc giãn phế quản dự phòng.

Song, chị quyết định nghỉ việc, ở trong bệnh viện suốt 3 tháng để tiện cho bác sĩ theo dõi. Đây là ca nằm viện dưỡng thai dài nhất tại Bệnh viện Tâm Anh. Thời gian nằm viện kéo dài, thai phụ ít vận động có thể khiến máu lưu thông chậm, tăng nguy cơ hình thành huyết khối và tắc mạch. Do đó, êkíp tiêm thuốc kháng đông mỗi ngày suốt một tháng để dự phòng nguy cơ huyết khối cho chị.

Đến tuần 37, bác sĩ quyết định mổ chủ động, hai bé chào đời khỏe mạnh, cân nặng lần lượt 2,9 kg và 2,6 kg. Sau khi sinh, chị lưu trữ tế bào gốc từ máu và mô cuống rốn của các con tại ngân hàng Mô, bệnh viện Tâm Anh nhằm dự phòng nguồn tế bào có thể sử dụng khi cần điều trị bệnh lý sau này.

“Nghe con tiếng khóc, tôi thấy mọi vất vả đều xứng đáng”, chị Nhung nói.

Tuệ Diễm