Bà Phạm Mỹ Hạnh, Chủ tịch Tập đoàn Mỹ Hạnh, khi chưa bị khởi tố – Ảnh: Mỹ Hạnh Group
Ngày mai (11-8), Tòa án nhân dân TP Hà Nội dự kiến đưa bà Phạm Mỹ Hạnh (45 tuổi) ra xét xử về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Theo cáo trạng, bị cáo Hạnh từng có tiền án về tội truy cập bất hợp pháp vào mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet hoặc thiết bị số của người khác.
Tập đoàn Mỹ Hạnh hoạt động trong lĩnh vực khai thác, trồng và kinh doanh sâm Ngọc Linh. Từ năm 2020, doanh nghiệp bắt đầu đẩy mạnh huy động vốn của các nhà đầu tư để mở rộng hoạt động. Nhưng tại thời điểm bắt đầu huy động tiền, công ty chưa có dự án trồng sâm Ngọc Linh như quảng bá và cũng chưa ký hợp đồng với đơn vị nào để triển khai dự án.
‘Vẽ’ dự án, hứa lãi tới 48% mỗi năm
Từ tháng 8-2020 đến tháng 3-2023, bà Hạnh bị cáo buộc chỉ đạo đăng tải nhiều thông tin quảng cáo về việc Tập đoàn Mỹ Hạnh đang triển khai các dự án trồng, chăm sóc sâm Ngọc Linh tại Kon Tum và Quảng Nam.
Các hội thảo giới thiệu dự án cũng được tổ chức nhằm thu hút nhà đầu tư. Tại đây, doanh nghiệp quảng bá về hoạt động kinh doanh, hình ảnh các dự án và khả năng sinh lời từ sâm Ngọc Linh, qua đó tạo niềm tin để khách hàng xuống tiền.
Để huy động vốn, bà Hạnh đưa ra ba hình thức hợp đồng gồm chuyển nhượng cổ phần, vay vốn và góp vốn trồng sâm Ngọc Linh.
Điểm chung của các hợp đồng là mức lợi nhuận được cam kết rất cao, từ 2-4%/tháng, tương đương 24-48%/năm. Tiền lãi được hứa trả định kỳ hằng tháng cho đến khi hợp đồng kết thúc.
Mức lợi nhuận mà Hạnh đưa ra đã trở thành “mồi nhử” để nhiều nhà đầu tư tiếp tục rót tiền.
Theo cáo trạng, khi đã nhận tiền của nhà đầu tư, Hạnh sử dụng một phần để ký các hợp đồng mua bán, đầu tư với Công ty TNHH Win-Win, Công ty TNHH Sâm Sâm và Công ty CP Nông sản Trà My.
Các doanh nghiệp này được cấp phép trồng sâm Ngọc Linh nhưng sau đó không thực hiện hợp đồng như cam kết. Việc ký kết những hợp đồng này nhằm tạo thêm căn cứ để nhà đầu tư tin rằng Tập đoàn Mỹ Hạnh thực sự có dự án trồng sâm và đang triển khai hoạt động kinh doanh.
Lấy tiền người sau trả cho người trước
Phần tiền còn lại được sử dụng vào nhiều mục đích khác nhau, trong đó có trả gốc, trả lãi cho những nhà đầu tư trước, chi hoa hồng cho người môi giới và chi tiêu cá nhân.
Cơ quan tố tụng cáo buộc đây thực chất là việc lấy tiền của người sau để trả cho người trước nhằm kéo dài hoạt động huy động vốn.
Bằng phương thức trên, từ tháng 8-2020 đến tháng 3-2023, bà Hạnh đã ký 3.600 hợp đồng với 1.200 nhà đầu tư, huy động tổng cộng gần 1.300 tỉ đồng.
Trong số này, bà Hạnh đã trả 441 tỉ đồng tiền gốc cho 814 nhà đầu tư, trả 164 tỉ đồng tiền lãi cho 1.053 người và tặng các voucher với tổng trị giá 34 tỉ đồng. Tuy nhiên, những khoản tiền được trả lại không đủ để giải quyết toàn bộ nghĩa vụ với các nhà đầu tư.
Theo kết quả điều tra, còn 2.300 hợp đồng của 1.100 nhà đầu tư chưa được tất toán, với tổng số tiền hơn 850 tỉ đồng. Từ tháng 11-2022, Tập đoàn Mỹ Hạnh mất khả năng thanh toán, không thể tiếp tục hoàn trả lượng tiền lớn đã huy động.
Đáng chú ý, để mở rộng mạng lưới huy động vốn, bà Hạnh còn xây dựng hệ thống trung gian môi giới. Những người này được hưởng hoa hồng từ 3-12% giá trị mỗi hợp đồng nếu giới thiệu thành công nhà đầu tư. Tổng số tiền hoa hồng được xác định đã chi cho hệ thống trung gian lên tới hơn 158 tỉ đồng.
Một trường hợp được cáo trạng nêu là Phạm Thanh Tùng. Người này bị xác định đã môi giới cho 740 nhà đầu tư ký 2.422 hợp đồng, qua đó nhận hơn 98 tỉ đồng tiền hoa hồng.
Đáng chú ý, nhiều người trong số các trung gian ban đầu cũng là nhà đầu tư của Tập đoàn Mỹ Hạnh. Sau khi nhận được tiền lãi đúng hạn, họ tiếp tục giới thiệu người thân, bạn bè tham gia để vừa đầu tư vừa được hưởng hoa hồng. Cơ chế này giúp dòng tiền tiếp tục được mở rộng, đồng thời tạo thêm niềm tin cho những người mới tham gia.
Bà Hạnh bị viện kiểm sát truy tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo điểm a khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự, khung hình phạt từ 12 – 20 năm tù.
Về dân sự, viện kiểm sát đề nghị tòa án tuyên buộc bị cáo Phạm Mỹ Hạnh phải bồi thường số tiền đã chiếm đoạt cho các nhà đầu tư, cáo trạng nêu.
