Một người đàn ông đau buồn tại hiện trường ngôi nhà bị phá hủy sau cuộc không kích của Nga ở Radushne, vùng Kryvyi Rig, Ukraine ngày 30-7. Vụ tấn công khiến ít nhất 6 người thiệt mạng, 4 người khác được cho là đã tử vong – Ảnh: AFP
Theo Đài CNN ngày 9-8, các nhà phân tích nhận định năng lực tấn công của Nga và Ukraine hiện có dấu hiệu phát triển nhanh hơn khả năng phòng không, khiến ngày càng nhiều đòn đánh xuyên thủng hệ thống đánh chặn, gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng kinh tế, năng lượng và làm gia tăng thương vong dân thường.
Ukraine đánh sâu, Nga phải căng hệ thống phòng không
Ukraine từ lâu đã có khả năng tấn công các mục tiêu nằm cách tiền tuyến hàng nghìn km, nhưng khả năng này càng nổi bật hơn khi công nghệ máy bay không người lái (drone) của nước này đã phát triển nhanh chóng trong năm qua.
Cuối tháng 6, Tổng thống Volodymyr Zelensky công bố chiến dịch kéo dài 40 ngày nhằm tăng cường các cuộc tấn công bằng drone vào sâu trong lãnh thổ Nga.
Bà Natia Seskuria, nghiên cứu viên cấp cao tại Viện Các quân chủng thống nhất Hoàng gia Anh (RUSI), cho rằng khoảng thời gian vừa qua đã bộc lộ một điểm yếu đáng kể trong khả năng đánh chặn của Nga, khi Ukraine nhiều lần đưa drone tiếp cận mục tiêu thành công.
Thay vì chỉ thỉnh thoảng tập kích các nhà máy lọc dầu như trước, Kiev hiện thường xuyên nhắm vào nhà máy lọc dầu, tàu chở dầu, trạm biến áp và các cơ sở hạ tầng năng lượng khác. Ukraine cũng tăng các đòn đánh nhằm làm gián đoạn hậu cần quân sự Nga tại những khu vực phía đông do Matxcơva kiểm soát.
Các mục tiêu kinh tế cũng ngày càng xuất hiện nhiều hơn. Suốt hai tuần nay, Ukraine đã liên tiếp tập kích các kho hàng của Wildberries, nhà bán lẻ trực tuyến lớn nhất Nga.
Kiev cho rằng các cơ sở này là mục tiêu quân sự hợp pháp vì công ty cung cấp hàng hóa cho lực lượng Nga ở tiền tuyến.
Ảnh vệ tinh cho thấy kho hàng Wildberries tại Krasnodar, Nga, ngày 21-7 (trên) và ngày 5-8 sau các cuộc tập kích của Ukraine – Ảnh: AFP
Ukraine gần đây cũng nhiều lần đưa drone xuyên qua hệ thống phòng thủ ở St. Petersburg và Matxcơva.
Theo các nhà phân tích, một trong những mục tiêu của chiến dịch này là đưa tác động của cuộc chiến đến gần hơn với đời sống người dân Nga, đồng thời gây sức ép lên giới doanh nghiệp có khả năng tác động nhất định đến Điện Kremlin.
Tuy nhiên, xu hướng leo thang diễn ra ở cả hai phía. Sau các cuộc tập kích nhằm vào Wildberries, nhiều kho hàng của chuỗi bán lẻ điện tử Rozetka tại Ukraine cũng trở thành mục tiêu của Matxcơva.
Trong khi đó ở trên bộ, Tổ chức theo dõi xung đột toàn cầu ACLED ghi nhận số vụ đụng độ vũ trang giảm trong những tháng gần đây. Nga vẫn tiến quân và kiểm soát thêm một số khu dân cư nhỏ, nhưng tốc độ thay đổi của chiến tuyến nhìn chung rất chậm.
Các tòa chung cư và phương tiện bị hư hại sau đợt tấn công bằng tên lửa và drone của Nga tại thành phố Odesa, Ukraine, ngày 9-8 – Ảnh: REUTERS
Phòng không chịu sức ép
Sự gia tăng các cuộc tấn công đường không đang kéo theo thương vong dân thường ngày càng lớn.
Liên hợp quốc cho biết tháng 7 ghi nhận số dân thường thiệt mạng và bị thương tại Ukraine trong một tháng cao nhất kể từ năm 2022. Trong nửa đầu năm nay, ít nhất 1.396 dân thường thiệt mạng và 7.978 người bị thương, tăng 37% so với cùng kỳ năm 2025.
Quy mô các cuộc tấn công của Nga vẫn lớn hơn đáng kể. Theo số liệu của CNN, trong tháng trước, Matxcơva tiến hành trung bình 172 đòn tấn công mỗi ngày nhằm vào Ukraine, so với khoảng 28 đòn từ phía Kiev.
Nga cũng liên tục tăng số lượng drone, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo trong mỗi đợt tập kích nhằm gây quá tải cho hệ thống phòng không Ukraine.
Riêng tháng 7, Nga phóng 139 tên lửa đạn đạo vào Ukraine, mức cao nhất trong năm nay, theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS). Đây là loại vũ khí đặc biệt khó đánh chặn và khiến Kiev phụ thuộc nhiều vào tên lửa Patriot do Mỹ sản xuất, trong khi nguồn cung loại tên lửa này đang hạn chế.
Hôm 5-8, ít nhất 17 người thiệt mạng tại Kiev và các khu vực lân cận trong một đợt tấn công gồm hơn 20 tên lửa đạn đạo và tên lửa chống hạm của Nga. Do thiếu hụt Patriot, Ukraine đã không thể bắn hạ bất kỳ tên lửa nào trong số này.
Trong bối cảnh đó, triển vọng ngoại giao vẫn khá hạn chế. Bà Olha Polishchuk, quản lý nghiên cứu khu vực Đông Âu tại ACLED, cho rằng Ukraine hiện có phần tự tin hơn và về lý thuyết có thể bước vào đàm phán từ vị thế thuận lợi hơn, nhưng những nỗ lực thương lượng với Nga đến nay chưa đem lại nhiều kết quả.
Bà Seskuria cũng cho rằng chưa có một lối thoát ngoại giao rõ ràng ở thời điểm này. Theo bà, Điện Kremlin hiện khó có thể kết thúc cuộc chiến mà vẫn mô tả kết quả đó như một thắng lợi lớn.
“Tôi nghĩ lựa chọn còn lại là leo thang, và đó có lẽ là kịch bản dễ xảy ra hơn”, bà nhận định.
