Các cơ quan quản lý hàng không đang thảo luận những phương án nhằm nâng cao nhận thức của hành khách trong tình huống phải sơ tán khẩn cấp, bao gồm cân nhắc biện pháp chế tài.
Theo The Guardian ngày 9.6, Cơ quan Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) ghi nhận tình trạng hành khách phớt lờ chỉ dẫn đang gia tăng. Nhiều video trên mạng xã hội vẫn cho thấy cảnh hỗn loạn khi người dân ôm vali tẩu thoát khỏi chiếc máy bay đang bốc cháy.
Hành khách ôm theo hành lý khi thoát hiểm khỏi máy bay gặp sự cố tại sân bay quốc tế Denver, bang Colorado (Mỹ) tháng 7.2025
ẢNH: AP
Nhằm đáp ứng quy chuẩn an toàn, một chiếc máy bay phải được sơ tán hoàn toàn trong tối đa 90 giây. Dù các cuộc sơ tán hiếm khi xảy ra (chỉ khoảng 30 vụ mỗi năm), thực trạng hành khách không nắm rõ quy định khiến các cơ quan hàng không lo ngại.
Giáo sư Brett Molesworth, chuyên gia về an toàn hàng không từ Đại học New South Wales (Úc), nói rằng khi đối mặt với sự cố, khoảng 75% hành khách bị căng thẳng làm hạn chế khả năng xử lý thông tin, dẫn đến hành động theo bản năng là cố giữ tài sản.
Thêm vào đó, tiến sĩ Levi Breeding (kiểm toán viên cấp cao của hãng hàng không United Airlines, Mỹ) chỉ ra rủi ro từ thế hệ dành nhiều thời gian cho mạng xã hội. Những người này có phản xạ sẽ rút điện thoại ra quay phim sự kiện để thu hút sự chú ý hay kiếm tiền, thay vì nhận thức được lằn ranh sinh tử.
Nhằm giải quyết vấn đề, Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) đã khởi xướng chiến dịch “Cứu một mạng người, không cứu một chiếc túi”, nhằm nâng cao nhận thức của các hành khách. Khảo sát của tổ chức này tại nhiều quốc gia cho thấy có tới 40% hành khách không hề biết quy định bắt buộc phải bỏ lại đồ đạc khi sơ tán.
Ông Nick Careen, Phó chủ tịch IATA, nhấn mạnh ưu tiên hiện nay là giáo dục. Dù vậy, ông cảnh báo nếu không hiệu quả, ngành hàng không có thể sẽ phải áp dụng các biện pháp cứng rắn hơn như phạt tiền hoặc thiết kế khóa tự động cho khoang hành lý phía trên.
Giám đốc IATA Willie Walsh nhắc lại thảm kịch sân bay Manchester năm 1985 khiến 55 người thiệt mạng phần lớn do ngạt khói vì sơ tán thất bại. “Chúng tôi không bao giờ ra lệnh sơ tán một cách tùy tiện. Do đó, một khi có lệnh, hãy bỏ lại tất cả và thoát thân ngay lập tức”, ông Walsh nói.
