Ông Đặng Dục và bà Vương Hồng tại buổi họp báo sau lễ trao giải – Ảnh: TÂN HOA XÃ
Đây là lần đầu các nhà toán học mang quốc tịch Trung Quốc nhận huy chương Fields, đồng thời cũng là lần đầu hai nhà toán học Trung Quốc cùng đoạt giải trong một kỳ, theo Tân Hoa xã.
Dấu ấn mới của toán học Trung Quốc
Nhà toán học Trung Quốc Vương Hồng (35 tuổi), hiện là giáo sư thường nhiệm về toán học tại Viện Nghiên cứu khoa học cao cấp Pháp (IHES), vừa trở thành người phụ nữ mang quốc tịch Trung Quốc đầu tiên và là người phụ nữ thứ ba trên thế giới đạt được giải thưởng này.
Tháng 2-2025, bà cùng nhà toán học Joshua Zahl công bố bản thảo nghiên cứu dài 127 trang, giải quyết giả thuyết Kakeya ba chiều.
Cùng nhận huy chương là ông Đặng Dục (37 tuổi), giáo sư khoa toán học của Đại học Chicago.
Tháng 8-2024, ông cùng giáo sư Zaher Hani và nhà toán học Mã Kiêu công bố công trình chứng minh chuyển động và va chạm của hệ các quả cầu cứng ở cấp độ vi mô có thể được mô tả bằng phương trình Boltzmann trong khoảng thời gian dài.
Đến tháng 3-2025, nhóm mở rộng kết quả sang các phương trình Euler và Navier-Stokes-Fourier, hoàn thành một phần quan trọng của bài toán thứ sáu do nhà toán học Đức David Hilbert đặt ra từ hơn một thế kỷ trước.
Nhà toán học Vương Hồng – Ảnh: TÂN HOA XÃ
Hai mầm tài năng từ một giảng đường
Bà Vương Hồng và ông Đặng Dục đều học phổ thông tại Trung Quốc và cùng nhập học Đại học Bắc Kinh năm 2007.
Theo Đài truyền hình trương ương Trung Quốc, cả hai đều chia sẻ rằng quá trình học tập tại Đại học Bắc Kinh đã giúp ích rất nhiều cho họ
Bà Vương Hồng sinh tại thành phố Quế Lâm, khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, trong một gia đình có cha là giáo viên toán.
Sau khi học vượt hai lớp, bà vào Đại học Bắc Kinh năm 2007 khi mới 16 tuổi.
Do năm đó Quảng Tây chỉ có một suất tuyển thẳng vào ngành toán học, bà được nhận vào khoa khoa học trái đất và không gian.
Để chuyển sang khoa khoa học toán học, bà phải đồng thời theo học chương trình của hai chuyên ngành trong năm nhất và chuyển khoa thành công từ năm thứ hai.
Sau khi tốt nghiệp năm 2011, bà sang Pháp học chương trình kỹ sư tại Trường École Polytechnique, nhận bằng thạc sĩ toán học của Đại học Paris XI trong năm 2014, rồi tiếp tục đến Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) học nghiên cứu sinh và nhận bằng tiến sĩ năm 2019.
Hiện bà đồng thời giữ chức danh giáo sư toán học Silver tại Viện toán học Courant thuộc Đại học New York.
Nhà toán học Đặng Dục – Ảnh: TÂN HOA XÃ
Ông Đặng Dục sinh ra lớn lên tại thành phố Thâm Quyến và từng học ở Trường tiểu học Dục Tài số 1.
Năm 2006, ông giành huy chương vàng Olympic toán quốc tế với thành tích đứng thứ 6 thế giới khi đang học lớp 11.
Một năm sau, ông được tuyển thẳng vào khoa khoa học toán học của Đại học Bắc Kinh.
Đến năm 2009, ông chuyển sang MIT để tiếp tục chương trình học, rồi nhận bằng tiến sĩ toán học tại Đại học Princeton vào năm 2015.
Tại một hội nghị năm 2018, ông Đặng Dục gặp giáo sư Zaher Hani. Đến năm 2023, ông gặp ông Mã Kiêu tại một hội nghị khác, ba người sau đó thành lập nhóm nghiên cứu về phương trình Boltzmann.
Công trình này cũng giúp ông nhận huy chương vàng toán học ICCM, Giải Eisenbud về toán học và vật lý, Giải thưởng nghiên cứu Clay.
Niềm tự hào và kỳ vọng
Tin vui về bà Vương Hồng và ông Đặng Dục đã nhanh chóng lan tỏa, trở thành tâm điểm chú ý trên mạng xã hội Trung Quốc.
Đông đảo người dùng mạng bày tỏ niềm tự hào và gửi lời chúc mừng khi đây là lần đầu tiên có hai nhà toán học Trung Quốc đồng thời được vinh danh ở giải thưởng danh giá này.
Tối 23-7, Đại học Bắc Kinh gửi lời chúc mừng hai cựu sinh viên, các chủ đề liên quan cũng xuất hiện và dẫn đầu bảng tìm kiếm nóng của nền tảng Weibo.
Nhiều viện sĩ, nhà toán học trong đó có ông Khưu Thành Đồng (Shing-Tung Yau) – nhà toán học người Mỹ gốc Hoa từng giành huy chương Fields 1982 – cũng bày tỏ sự vui mừng và kỳ vọng vào thế hệ toán học trẻ của Trung Quốc.
Các chủ nhân của huy chương Fields 2026, (từ trái qua) ông Đặng Dục, ông John Pardon, ông Jacob Zimmerman, bà Vương Hồng – Ảnh: TÂN HOA XÃ
Sau khi kết quả được công bố, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã gọi điện chúc mừng bà Vương Hồng và ca ngợi thành tựu của bà trên nền tảng X.
Trong video do ông Macron chia sẻ, vị tổng thống gửi lời khen đến bà Vương Hồng rằng (bà đã) làm rất tốt.
Ông nhấn mạnh bà Vương từng được đào tạo tại các trường đại học ở Pháp và hiện là giáo sư tại IHES, bày tỏ bản thân ông cũng như toàn thể các học giả Pháp cảm thấy “vô cùng tự hào và phấn khởi”.
