Chuyên cơ Không lực Một có thể sắp bị loại biên sau 40 năm

Chuyến công tác của Tổng thống Trump tới Pháp dường như là hành trình cuối cùng của một trong hai chuyên cơ đóng vai trò Không lực Một hiện nay.

“Làm tốt lắm, người đầy tớ trung thành và tận tụy. Chuyến bay cuối cùng rồi”, Steven Cheung, giám đốc truyền thông của Tổng thống Mỹ Donald Trump, đăng trên X hôm 18/6 kèm bức ảnh chiếc phi cơ được sơn màu trắng – xanh, sau khi trở về từ hội nghị thượng đỉnh G7 tại Pháp.

Trưởng bộ phận lễ tân Nhà Trắng Monica Crowley cũng đăng ảnh máy bay trên đường băng căn cứ liên hợp Andrews gần thủ đô Washington.

“Tôi rất vinh dự được có mặt trên chuyên cơ Không lực Một tối qua, trong chuyến bay cuối cùng của nó. Nó đã phục vụ các đời tổng thống suốt gần 40 năm qua, kể từ thời ông George H.W. Bush. Có thể nó không phải phi cơ hiện đại nhất, nhưng rất ấm cúng. Mỗi chuyến bay cùng Tổng thống Donald Trump đều vô cùng đặc biệt. Tạm biệt và cảm ơn”, bà đăng trên X.

“Không lực Một” là định danh chính thức được không quân Mỹ sử dụng để gọi bất kỳ máy bay nào chở Tổng thống Mỹ, nhằm tránh nhầm lẫn với các phi cơ khác. Cụm từ này cũng thường được dùng khi đề cập chuyên cơ chủ lực của tổng thống Mỹ là mẫu VC-25A, phiên bản đặc biệt phát triển từ máy bay chở khách Boeing 747-200B và đưa vào vận hành từ năm 1990.

Những thông điệp này làm dấy lên đồn đoán rằng một trong hai chiếc VC-25A sắp bị loại biên, nhường chỗ cho máy bay Boeing 747-8i được Qatar tặng cho chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Nhà Trắng chưa lên tiếng về thông tin.

Theo NBC News, ông Trump đang cân nhắc thực hiện chuyến bay đầu tiên trên phi cơ Qatar tặng khi tới Núi Rushmore vào tháng tới, trong khuôn khổ lễ kỷ niệm 250 năm thành lập nước Mỹ.

Không quân Mỹ ngày 18/6 xác nhận chiếc Boeing 747-8i do Qatar tặng, hiện được gọi là Máy bay Cầu nối VC-25B, sẽ sớm gia nhập đội bay chuyên chở lãnh đạo cấp cao, hoạt động song song với những chiếc VC-25A và C-32. Lực lượng này hồi tháng 5 cho biết phi cơ đã hoàn tất thử nghiệm bay và sẽ sớm sẵn sàng hoạt động, đồng thời “đang đúng tiến độ để ra mắt với lớp sơn đỏ – trắng – xanh mới”.

Trong khi đó, một quan chức giấu tên nói rằng các máy bay VC-25A sẽ tiếp tục phục vụ trong đội bay chuyên dụng và vẫn có thể được Tổng thống Mỹ sử dụng làm chuyên cơ Không lực Một, ngay cả khi Máy bay Cầu nối VC-25B đi vào hoạt động.

Hoàng gia Qatar hồi tháng 5/2025 tặng chính quyền Trump máy bay Boeing 747-8i, được ví như “cung điện bay”. Một chiếc Boeing 747-8 thương mại hiện có giá khoảng 400 triệu USD. Nhiều nghị sĩ Mỹ, nhất là các đảng viên Dân chủ, đã bày tỏ lo ngại về món quà của Qatar, cho rằng máy bay tiềm ẩn một số rủi ro an ninh và không cần thiết.

Tổng thống Trump phản bác rằng “chỉ kẻ ngốc” mới từ chối nhận máy bay của Qatar. Thủ tướng Qatar cũng phủ nhận chiếc máy bay là món quà cá nhân cho ông Trump, nói rằng đây là giao dịch giữa hai chính phủ.

Theo chuyên trang quân sự War Zone, hoán cải máy bay thành phương tiện đủ an toàn để chở Tổng thống Mỹ là nhiệm vụ rất phức tạp. Phi cơ phải cung cấp được khả năng liên lạc ổn định và bảo mật, trong đó có cả những gì cần thiết để ra lệnh tiến hành tấn công hạt nhân.

Máy bay cũng cần được gia cố ở cả bên trong và bên ngoài để chống chịu nhiều mối đe dọa, từ xung điện từ do vụ nổ hạt nhân gây ra, tên lửa phòng không cho đến hoạt động thu thập thông tin tình báo. Điều đó đòi hỏi những chỉnh sửa lớn, tới cả cấu trúc bên ngoài của máy bay.

Tập đoàn Boeing hồi năm 2018 nhận hợp đồng trị giá 3,9 tỷ USD để chế tạo hai máy bay VC-25B, dựa trên dòng phi cơ chở khách 747-8i, nhằm thay thế hai máy bay VC-25A. Kế hoạch giao hàng dự kiến diễn ra vào tháng 12/2024, nhưng đã bị hoãn đến ít nhất năm 2028.

Huyền Lê (Theo AFP, CNN, NBC News)