Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran – cơ quan có vai trò tương tự như Bộ Chính trị – tuyên bố rằng eo biển Hormuz sẽ không mở cửa trở lại cho đến khi Mỹ “chỉnh đốn hành vi của mình”, theo AP ngày 9.8.
Đồng thời, cơ quan quyền lực này cũng đưa ra những yêu cầu mới có thể làm đảo lộn các cuộc đàm phán về thỏa thuận quản lý tuyến đường thủy này.
Tên lửa và máy bay không người lái được trưng bày tại quảng trường Azadi ở Tehran (Iran) ngày 30.7
ẢNH: REUTERS
Đài truyền hình nhà nước Iran ngày 8.8 công bố tuyên bố của ông Mohammad Bagher Zolghadr, Thư ký Hội đồng An ninh quốc gia tối cao, đồng thời là một chỉ huy thuộc Lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo (IRGC).
Tuyên bố nêu rõ rằng Mỹ không bao giờ được đe dọa Iran nữa, đồng thời phải “chấm dứt vĩnh viễn” cuộc xung đột với Iran và các đồng minh vũ trang của nước này trong khu vực.
Bên cạnh đó, Mỹ phải dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran và rút quân đội khỏi khu vực. Ngoài ra, Mỹ cũng phải “bồi thường toàn bộ” thiệt hại chiến sự cho Iran, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt và giải phóng các tài sản bị phong tỏa “một cách vô điều kiện”.
“Hội đồng An ninh quốc gia tối cao sẽ không lùi bước trước những yêu cầu này, dù trong chiến tranh hay trong đàm phán”, ông Zolghadr tuyên bố.
Mỹ – bên mong muốn đạt được một thỏa thuận chấp nhận được về eo biển Hormuz trước khi chấm dứt phong tỏa – hiện chưa đưa ra bình luận. Theo thỏa thuận tạm thời được ký kết vào tháng 6, lộ trình chấm dứt trừng phạt và kế hoạch bồi thường sẽ là một phần của thỏa thuận cuối cùng, đồng thời các cuộc đàm phán cũng sẽ giải quyết vấn đề tài sản bị phong tỏa.
Nói cách khác, lần này, Iran yêu cầu đáp ứng toàn bộ các điều kiện nói trên để mở cửa eo biển Hormuz, thay vì mở cửa trước rồi đàm phán cho các điều khoản còn lại sau.
Mặt khác, Iran cho biết đã tiến gần đến việc đạt được một thỏa thuận riêng với Oman để quản lý eo biển nằm giữa hai quốc gia này.
Trong ngày 8.8, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi thông báo hai bên đã tiến gần đến một thỏa thuận về vấn đề hàng hải. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng việc mở lại eo biển Hormuz còn phụ thuộc vào các điều kiện khác, đồng thời quy trách nhiệm cho tình hình hiện tại là do hành động mà ông gọi là sự vi phạm thỏa thuận tạm thời của phía Mỹ.
Oman – quốc gia Ả Rập vùng Vịnh đóng vai trò trung gian và vốn ít khi lên tiếng về các cuộc đàm phán – đã ra tuyên bố cho biết các cuộc thảo luận đang diễn ra “trong bầu không khí tích cực và mang tính xây dựng”, đồng thời lên án các vụ tấn công nhằm vào tàu thuyền trên eo biển này.
